Harçların dezavantajı olarak bilinen yoğunluğunun fazla olması, ısı ve ses izolasyon performanslarının düşük olmasına yönelik birçok çalışma yapılmış ve problemin çözümüne kısmen katkılar sağlanmıştır. Bu çalışmada yüzey kaplama ve tesviye amacı ile kullanılan şap harcı üretiminde genleştirilmiş cam agregası ve genleştirilmiş perlit agregası kullanarak şap harçları üretilmiş ve şap harcı malzemesinin birim hacim ağırlığının azaltılması, ısı ve ses izolasyon performanslarının arttırılması hedeflenmiştir. Bu amaçla inşaat sektöründe yaygın olarak kullanılan 4 tip çimento (CEM I 42.5 R, CEM I 52.5 N, CEM II 42.5 R ve CEM IV 32.5 N) kullanılarak, genleştirilmiş cam agregası (0.25-0.5 mm) ve genleştirilmiş perlit agregası (0.25-0.5 mm), CEN standart kumu yerine %0, %15 ve %30 oranlarında ikame edilmiştir. Elde edilen ikameli şap numunelerinde yoğunluk, ısı ve ses izolasyon performans özellikleri deneyler ile belirlenmiştir. Bu deneylerde TS EN 13892-1 standardına göre şap harçları üretilmiş ve TS EN 13813 standardına göre çimento esaslı şap harçlarında belirlenmesi zorunlu olan basınç dayanımı, eğilme dayanımı ve aşınma direnci deneyleri yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda; 17.60 MPa-58.00 MPa basınç dayanımı aralığında, 4.00 MPa-11.16 MPa eğilme dayanımı aralığında, 9.22 cm3/50 cm2-17.26 cm3/50 cm2 aşınma direnci aralığında, 1.669 g/cm3-2.192 g/cm3 yoğunluk aralığında, 0.151-0.249 ses yutma katsayısı aralığında ve 0.446 W/mK-0.817 W/mK ısıl iletkenliği aralığında, genleştirilmiş cam agregalı ve genleştirilmiş perlit agregalı şap harçlar elde edilmiş olup şap harçlarının ilgili parametreler ile olan ilişkisi irdelenmiştir.

Betondan kaynaklı sabit yükleri azaltmak için en etkili yöntem hafif agrega kullanmaktır. Bu çalışmada; şap betonu üretiminde CEN standart kumu yerine %0, %5, %10, %15, %20, %25 ve %30 oranlarında genleştirilmiş cam agregası (0.25mm - 0.50 mm) ve genleştirilmiş perlit agregası (0.25mm - 0.50 mm) ikame edilerek ve CEM I 42.5 R, CEM I 52.5 N, CEM II 42.5 R ve CEM IV 32.5 N tipi çimentolar kullanarak şap betonları üretilmiştir. Üretilen şap betonlarının bazı fiziksel özelliklerini belirlemek için; sertleşmiş yoğunluk, ağırlıkça su emme ve kılcal su emme deneyleri yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda, hafifliğin ön planda olduğu durumlarda genleştirilmiş perlit agregası ikameli CEM IV 32.5 N tipi çimento ile üretilen şap betonlarının, su emme özelliği açısından CEM I 52.5 N tipi çimento ile üretilen şap betonlarının ve kılcal su emme özelliği açısından ise %30 genleştirilmiş perlit agregası ikameli CEM IV 32.5 N tipi çimento ile üretilen şap betonlarıının tercih edilmesinin uygun olacağı sonucuna varılmıştır.

Planning is one of the advancements in Building Information Modeling (BIM) domain which enables the practitioner to visualize the relation of time with 3D objects. Notwithstanding the fruitful existing studies, the awareness of the practitioners concerning 4D-BIM features is not sufficient. Moreover, the construction industry suffers from the lack of features of the existing 4D-BIM software. Furthermore, the existing features vary from software to software due to a lack of awareness with respect to the importance of the features of 4D-BIM. These drawbacks result in unsuccessful 4D-BIM applications in the construction industry. Therefore, this study aims to define 4D-BIM features and detect their importance in the construction industry. Hence, 4D-BIM features were detected via an in-depth literature review and a Focus Group Discussion (FGD) conducted with 10 experts. Consequently, 16 4D-BIM features were detected. Later, the features were evaluated by 35 experts who have experience in the 4D-BIM domain, and the obtained data were analyzed via Relative Importance Index (RII) method to detect the significance levels of 4D-BIM features. As a result, the significance level of each feature was found to be greater than 0.5 according to RII method, which indicates that each of the features in 4D-BIM has critical importance in the planning of the project. It is highly believed that this study will pave the way for future 4D-BIM-related studies as well as increase the awareness of the practitioners, software developers and researchers in terms of the current needs of the construction industry.

EN 197-1 standardına göre üretilen çimentoların dayanım sınıfları EN 196-1 standardına göre belirlenmektedir. EN 196-1 standardına göre yapılan çimento harcı üretimlerinde üretim tekniği olarak kaba önce su konulur, daha sonra çimento eklenerek 30 s düşük hızda çalıştırılır, sonraki 30 s sürede kum ilavesi yapılır, karıştırıcı 30 s yüksek hızda çalıştırılır, 90 s sonra cihaz durdurularak kabın içerisine yapışan harç temizlenerek karışıma ilave edilir ve üretime 60 s yüksek hızda devam edilerek üretim süreci tamamlanır. Üretim standardı belirlenmeyen harçların üretimlerinde ise homojenliği sağlamak üzere çoğunlukla önce kuru karışım (çimento-kum veya çimento-agrega), daha sora ise kuru karışıma gerekli su ilavesi yapılarak karışımın mümkün olduğunca homojenleştirilmesi sağlanmaktadır. EN 196-1 de belirtilen üretim tekniği ile diğer alternatif üretim tekniklerinin karşılaştırılması amacıyla yapılan bu çalışmada; 3 farklı firmadan temin edilen CEM I 42.5 R tipi çimento, kum ve suyun karışıma girme sıraları değiştirilerek ve EN 196-1 standardında belirtilen süreçler baz alınarak 6 farklı üretim tekniğine göre üretimler yapılmıştır. Üretilen örneklerin EN 1015-3 standardına göre yayılma değerleri, EN 12350-6 standardına göre taze yoğunluğu, EN 196-1 standardına göre 2, 7 ve 28 günlük dayanım özellikleri, EN 12390-7 standardına göre sertleşmiş yoğunluğu, Arşimet prensibine göre su emme yüzdeleri ve porozite değerleri ile EN 1015-18 standardına göre kılcal su emme katsayısı değerleri belirlenmiştir. Çalışmanın sonucunda işlenebilirlik açısından en uygun üretim tekniğinin kum-su-çimento sıralaması ile üretilen örneklerde olduğu, mekanik özellikler açısından ise en uygun üretim tekniğinin ise EN 196-1 standardında belirtilen üretim tekniği olduğu sonucuna varılmıştır.

Bu çalışmada, CEM IV 32.5 N tipi çimento kullanarak, pamuk küspesi (0-2 mm) CEN standart kum yerine %0, %1, %2, %3 ve %5 oranlarında hacimce ikame edilerek su/bağlayıcı oranı 1 olan TS EN 998-2 standardına göre sıva harçları üretilmiştir. Elde edilen sıva harcı numunelerinde, pamuk küspesinin sıva harcı performans özelliklerine etkisi belirlenmiştir. Bu amaçla TS EN 998-1 standardına göre yapılması zorunlu olan; kuru birim yoğunluk, 28 günlük basınç dayanımı ve ısıl iletkenlik deneylerine ek olarak yayılma tablası yayılma çapı ve 28 günlük eğilme dayanımı deneyleri yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda; yayılma tablası yayılma çapı değeri 25 cm’nin üzerinde olan, 1.751 g/cm3-1.796 g/cm3 kuru birim yoğunluğu aralığında, 1.98 MPa-2.23 MPa eğilme dayanımı aralığında 9.44 MPa-9.9 MPa (CS IV) basınç dayanımı aralığında ve 0.365 W/mK-0.603 W/mK ısıl iletkenliği aralığında olan pamuk küspesi ikameli sıva harçları elde elde edilmiştir. Isıl iletkenliğin önemli olmadığı yüzeylerde pamuk küspesinin sıva harcı içerisinde hacimce %5 oranına kadar agrega olarak kullanılmasında bir sakınca görülmemekle birlikte malzemenin sürdürülebilirlik açısından, uzun süreli performans özelliklerinin ve fayda-ekonomik katkı analizlerinin de yapılmasının faydalı olacağı düşünülmektedir.

Bu çalışmada, inşaat sektöründe yaygın olarak kullanılan 2 tip çimento (CEM I 42,5 R ve CEM IV/B (P) 32,5 N) ile CEN standart kum granül boyutları aralığındaki GCA’lar, CEN standart kumu yerine %0, %10, %20 ve %30 oranlarında ikame edilerek GCA ikameli harç numuneleri üretilmiştir. Numuneler üzerinde ASR’yi belirlemek için ASTM C 1260-14 standardına göre hızlandırılmış harç çubuk deneyleri yapılmış ve çimento tipine göre ikame oranlarının ASR’ye etkisi incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda, en riskli çimento olan CEM I serisi örneklerinde bile GCA’ların ikame oranı arttıkça ASR açısından genleşmenin baskılandığı gözlemlenmiş ve GCA’ların ASR’yi önlemede etkili olduğu anlaşılmıştır.