Bu makale Türkiye’de yaklaşık son on beş yıldır örgütlenmekte olan, alternatif gıda ağları (AGA)’nı tarihsel olarak ele almakta ve Yurttaş Temelli Gıda İnisiyatifleri (YTGİ)’ni Türkiye ölçeğinde tartışmaktadır. Bu amaçla AGA yazını derlenmiş ve YTGİ’nin Türkiye’deki mekânsal örüntüsü ortaya konmuştur. Böylece hem mekânsal dağılım ve yığılmalar hem de ortaya çıkış tarihlerine göre inisiyatiflerin görünümü sunulmuştur. Keşifsel araştırmaya dayalı olarak kullanılan veri kaynakları; sosyal medya taramasına, katılımcı gözlem yöntemine, yapılandırılmamış görüşmelere ve kısa iletişimlere, internet üzerinden ulaşılabilen kaynaklara ve raporlara ve diğer ikincil veri kaynaklarına dayanmaktadır. Araştırma 2016-2020 yılları arasında toplanan verilere dayanarak 80 adet inisiyatifi kapsamına almıştır. Araştırmanın sonuçları göstermiştir ki Türkiye’de YTGİ mekânsal olarak çeşitli yığılmalar biçiminde gelişme göstermiştir. Türkiye’de inisiyatiflerin yer seçimlerine ve niteliklerine bakıldığında bu durum karşılık bulmaktadır. Bunu, inisiyatiflerin kent içerisindeki yer seçimleri de desteklemektedir. Türkiye’de ortaya çıkan inisiyatiflerin neredeyse yarısının İstanbul’da bulunması ve diğer dağılımın da kıyılarda yoğunlaşmış olması çalışmanın ortaya koyduğu sonuçlardandır.
The current conventional food system is led by large-scale agribusinesses, characterized by industrialized production and increasing distance between food production and consumption. In response, alternative food initiatives (AFIs) have typically emerged as grassroots initiatives that may not be uniformly distributed or accessible. Food deserts, areas with limited access to healthy and affordable food, are often discussed without considering food quality. Addressing this, this article aims to assess food deserts for healthy, local, and sustainable products in 11 European cities, comparing conditions before and after the implementation of innovative actions focused on shortening food chains during three years of study. The methodology involves locating alternative production and consumption spaces (APSs and ACSs) and drawing a walking distance around them, identifying densely populated areas outside these radii as food deserts. The results show that the implementation of AFIs has reduced food deserts in 9 out of 11 cities (average from 10.1% at T0 to 7.4% at Tf), opening new market opportunities for local producers and increasing consumer access to local and sustainable produce. The implementation of this study’s approach can potentially transform food deserts into food oases, enhancing food security and sustainability.
7 June 2022 in The European Journal of Research and Development
The ongoing crisis has shown that incumbent food system has been facing challenges. For a resilient and sustainable food system, transitions which shift towards sustainability, attention to public health and wellbeing as well as inclusiveness is compulsory. To overcome these challenges, driving a stepwise policy transformation, responsive and adaptive policy mixes and addressing citizens to drive sustainability are pivotal. This article represents two roadmaps which are designated for Nilüfer, Bursa. The roadmaps aim at including policy headlines/priorities as well as local needs and plural variations of collectivity to ensure a sustainable food system transition. The roadmaps are composed of two scalar levels one of which is macro-level; Nilüfer Food Policy Roadmap while the other is micro-level; Nilüfer Living Lab Roadmap
1923 yılında Cumhuriyet’in kurulmasıyla iktisadi bağımsızlığın koşutu olarak kalkınma ilkesi benimsenmiştir. Kalkınma mecburiyetinin ve iktisadi gelişimin başarısında kent planlama önemli bir aygıt olarak görülmüş ve 1923-1940 yılları arasında 125 adet kent ve kasaba planlanmıştır. Erken Cumhuriyet Döneminde kent planlama deneyimi incelendiğinde görülür ki planlı kentler sanayi, tarım ve ticaret odakları olarak demiryolu ve karayolu ağı ile bütünleşiktir ve sanayi programının bir parçasıdır. Bu üçlü yapı büyüme kutupları tartışmasını gündeme getirmektedir. Bahsi geçen büyüme kutuplarından biri Çorum ve çevresindeki yerleşmelerin çeşitli roller atfedilerek planlandığı ve bütünleştiği Orta Anadolu tarımsal büyüme kutbudur. Bu çalışma Çorum ve çevresindeki yerleşmelerin kalkınmada tarımsal büyüme kutbu rolü oynadığı planlama deneyimini güzel kent hareketi çerçevesinde incelemektedir. Çalışmanın bulguları göstermiştir ki, sanayi ve ticaret faaliyetlerini odağına alan diğer büyüme kutuplarından farklı olarak Orta Anadolu büyüme kutbu yerleşmelerin mevcut üretimlerini, yaşam biçimlerini ve estetik değerlerini tek bir potada eritmeyi amaçlamıştır. Çorum, güzel kent yaklaşımı ile planlanmayan tek kent olarak bir kırsal, idari ve modern kentsel merkez işlevi görmüştür. İskilip kentsel işlevleri kırsal estetikle bir araya getiren bir kırsal model olurken, Alaca kasabası bir mübadil konutları kasabası biçiminde planlanmıştır. Osmancık, tarım odaklı bir planlama anlayışı ile planlanmış, Sungurlu ise bir kırsal alt merkez görevini üstlenmiştir.
Bu çalışmada, İzmir’in Kapılar semtinde ikamet etmekte olan Suriyeli kent mültecileriyle yapılan görüşmelere ve bu görüşmelerde aktarılan göç hikâyelerine dayanarak; mevcut yerleşim alanındaki sosyal ve ekonomik koşulların ortaya koyulması amaçlanmıştır. Bu amaçlar doğrultusunda seçilen çalışma alanındaki 10 mahallede ikamet etmekte olan; farklı etnik köken, yaş ve gelir gruplarından, toplam 60 Suriyeli kent mültecisi ile derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmelerde katılımcıların göç süreçleri, göç yolları, varış noktalarındaki ekonomik faaliyetleri, geçim kaynakları, kentle ve sosyal çevreyle kurudukları ilişkiler araştırılmıştır. İlgili yazında da İzmir’in bir geçiş kenti niteliği taşıdığı aktarılmaktadır. Ancak, araştırma sonuçlarından elde edilen bilgiler, bir geçiş kenti olmanın yanı sıra İzmir’in hedef kent olarak da seçildiğini ve yerleşmek üzere tercih edildiğini göstermektedir. Öte yandan, göç sürecinin iki uçlu bir hatta seyretmediği, bunun aksine devam eden, aktif bir süreçten bahsetmenin mümkün olduğu ifade edilebilir. Yaşam koşulları analizi göstermektedir ki, “geçici koruma” kapsamında iş piyasasına erişimde yaşanan sorunlar, barınma dâhil kentsel hizmetlere erişimde yaşanan sorunlar ve toplumsal dışlanma gibi etmenler birlikte yaşam pratiğinin kurulmasında önemli engeller üretmektedir.