Taking into account the spiritual and religious dimensions is important when it comes to taking care of patients with cancer and their quality of life. The study aimed to show the degree of dependence between the level of spirituality/religiosity of people who have just been diagnosed with cancer or have been diagnosed with cancer in the past and their quality of life. The Daily Spiritual Experience Scale (DSES), the EORTC QLQ-C30 quality of life and EORTC QLQ-FA12 fatigue-related quality of life questionnaire were used. One hundred one respondents of the Catholic faith obtained 65.22 points in DSES; 49.84 points on the QLQ-C30 functioning scale, 58.75 points on the physical scale, 60.73 points on the social scale, 50.17 points on the emotional scale, 64.69 points on the cognitive scale, 55.45 points in fulfilling one’s role and 28.38 points in financial impact. In the QLQ-FA12, respondents obtained 45.94 points on the physical scale, 47.53 points on the emotional scale and 30.69 points on the cognitive scale. In the respondents’ opinion, fatigue was the disease that reduced their quality of life the most—on average, 51.27 points. The oncological patients were characterized by a high level of spirituality/religiosity and an average level of quality of life. Spirituality/religiosity had a positive relationship with physical, emotional and social functioning. On the other hand, it was negatively associated with disease symptoms, such as pain or emotional and physical fatigue. Future research is needed in the context of the quality of life, focused on the spiritual and religious sphere of functioning of cancer patients, conducted in various cultural, ethnic and religious circles, which can serve to improve the education of nurses and develop their spiritual competences.

Introduction. The changing reality, the interpenetration of cultures, progress in the field of science, the development of technology, the emergence of unprecedented needs, challenges from the civic health care system require nurses to accurately interpret the essence of phenomena and respond appropriately to the ongoing transformations. Therefore, the education process should not only convey the latest knowledge, stimulate self-education, prepare for conducting comparative and application activities, but also educate specific thought habits called critical thinking, as it is the opposite of routine, schematism or imitation. Aim. Understanding the specifics of critical thinking. Providing several concepts of critical thinking. Demonstrating the need to develop critical thinking in the nurses’ education process. An attempt to provide appropriate criteria for the assessing of critical thinking skills in nursing. Method. A phenomenological method that guarantees truthfulness and certainty of cognition through the intuitive knowledge of the essence of the phenomenon and the precision of the language of its expression. Conclusions. Critical thinking teaches courage in breaking conceptual patterns. It allows you to define problems in a rapidly changing reality and find the optimal way to solve them. It extends the repertoire of the basic skills of a modern nurse. Moreover, it increases the independence of nurses and raises the level of their professionalism. Critical thinking as a key competence should become one of the main goals of education at every level. Mandatory courses of critical thinking and its application in practical activities should be organized for nurses.

Introduction Malignant neoplasms developing in the region of the head cause destruction of face skin and tissue structures that are responsible for facial expressions, verbal articulation and food intake. The visual/esthetic effect given by a face wound in many aspects prevents interpersonal...

Recenzja książki Magdaleny Kocemby Muza leciutka (Ridero, Kraków 2019, 141 s., ISBN 978-83-8189- 424-1)

Egzystencjalna unikatowość żałoby w świetle filozofii dialogu Martina Bubera inspirowanej myślą chasydów

Śmierć w życiu człowieka zdarza się tylko raz i nieodwracalnie niszczy jego istnienie. Jest „czymś”, co występuje powszechnie, a mimo to pozostaje nieuchwytna poznawczo. Wobec niej rozum ludzki jest zupełnie bezradny. Niemniej pomimo swej słabości nieustannie próbuje rozszyfrować jej zagadkę. Dlatego filozofowie niestrudzenie formułują rozmaite poglądy na temat śmierci i usiłują na własny sposób dowieść swych racji. Do uprawomocnienia stawianych tez stosują niekiedy sylogizm. Częściej jednak sięgają po środki retoryczne. Największą popularnością cieszą się wśród nich: oryginalny język, perswazja, figury retoryczne, sofizmaty, oratorskie popisy. Żadna z przywołanych w szkicu koncepcji śmierci nie została przez ich autorów udowodniona i nie legitymuje się nawet statusem prawdopodobieństwa. Wszystkie jawią się jako abstrakcyjne konstrukty, którym bliżej do retoryki niż filozofii. Z poznawczego punktu widzenia nie dają one żadnej wiedzy o śmierci, ale mają pewien walor terapeutyczny, bo silnie poruszają wyobraźnię, organizują emocje i wpływają na umysł. Dostarczają człowiekowi teoretycznych systemów odniesienia, porządkują podstawowe kategorie egzystencjalne, nadają sens sprawom ostatecznym i wskazują na celowość przemijania. Paradoksalnie, owe modele mogą stać się dla ludzi bezpiecznym schronieniem przed grozą śmierci i udzielić im wsparcia psychicznego. Wbrew swej nierealności uzyskują w wymiarze psychicznym status niby-ontologiczny i traktowane są jako szczególna postać bytu, która powoduje trwałe skutki w obszarze świadomości oraz w sferze behawioralnej.