Both health and human capital are simultaneously resources and indicators of sustainable development. Therefore, this research article studies the causal interaction among total health expenditures, out-of-pocket expenditures, human capital, and sustainable development in eleven EU member countries during 2000–2020 through the panel causality test. The result of the causality test indicates that indicators of health expenditures, human capital, and sustainable development are closely interrelated, but the causal interaction among indicators of health expenditures, human capital, and sustainable development differs among the new EU members. On the one hand, health expenditures and human capital are significant factors underlying sustainable development. On the other hand, sustainable development is a significant determinant of health expenditures and human capital. Considering the significant role of human capital for sustainable development, education and training programs should especially be revised in a way to improve the sustainability and healthy life awareness and qualifications of the individuals. Furthermore, the digital transformation of health systems from both supply and demand sides should be supported by public health policies.

The stylized world of identical technologies between countries, perfect competition and homogeneous products in the markets, and inactivity of production factors/inputs between countries is no longer valid. Knowledge economy, imperfect competition, differentiation, industrial clusters, new economic geography, transportation and transaction costs are among the factors that create the transformation in international trade. However, there is a specific literature that highlights the existence of examples of firms that are competitors or interconnected as parts of a single supply chain in the international economy, and spread of production activities to the world geography as an extension of the global transformation in production processes. In this context, since multinational firms mostly produce differentiated goods and a large part of intra-industry trade (IIT) is based on intra-firm trade of these firms, the linkage between foreign direct investment (FDI) and IIT is important. This connection is also supported by the fact that FDI is among the country-specific determinants of IIT in the literature. For this purpose, in this study, IIT index values for the period 1995-2020 in Turkey are calculated based on the distribution of exports and imports according to BEC classification. And FDI values related to industrial sectors in the same period are taken as basis. The relationship between the series is examined by cointegration analysis and the direction of the relationship is revealed by causality analysis based on vector error correction model (VECM). In the results of the study, it has been determined a one-way causal relationship from FDI to IIT for capital goods; and from IIT (total) to FDI. This is consistent with the result of the existence of a significant and positive relationship between technology intensity and IIT thanks to FDI in the literature.

<!--[if gte mso 9]> 96 <![endif]--> <!--[if gte mso 9]> Normal 0 false false false EN-US JA X-NONE <![endif]--> <!--[if gte mso 9]> <![endif]--> <!--[if gte mso 10]> /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Table Normal"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-priority:99; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin:0cm; mso-para-margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:10.0pt; font-family:Calibri;} <![endif]--> <!--StartFragment--> Klasik iktisatçıların büyük bir kısmı, kadınların irrasyonel ekonomik ajanlar olduğu iddiasındadır. Feminist iktisatçılar ise söz konusu geleneksel iktisadi düşünceyi, kadınların bilgi ve deneyimlerinin ekonomiye yansıtılamaması ve toplumsal cinsiyet ayrımcılığına imkan tanımasından dolayı eleştirmektedir. Bu sebeple, feminist iktisatçılar ekonomiye kadın bakış açısını da dahil ederek ekonominin ve ilişkili kuramların yeniden gözden geçirilmesi ve sorgulanmasının, ekonominin ufkunu genişleteceği iddiasını taşımaktadır.

“Kalkınma ve kadın” konusuna yönelik teorik yaklaşımların yanı sıra, “uluslararası kurum ve süreçlerde kalkınma ve kadın”a ilişkin değerlendirmeler de oldukça önemlidir. Son yıllarda, Dünya Bankası’nda yapısal uyumdan yoksulluğun azaltılmasına doğru bir paradigma kayması gözlenmektedir. Toplumsal cinsiyet ve kadın sorunlarına artan ilgi bu değişim sürecinin önemli bir parçasını oluşturmaktadır. Dolayısıyla kadınların, hükümet politikaları vasıtasıyla ekonomik kalkınma plan, program ve projelerinin yanı sıra akademik çalışmalarda da yer alması önem arz etmektedir.  Bu bağlamda çalışmada, tarihsel perspektif içinde ekonomik kalkınmada kadının rolünün incelenmesi amaçlamaktadır. Bu noktadan hareketle, çalışma klasik yaklaşımdan bugüne kalkınma ve kadın değerlendirmelerini içeren literatüre ait temel eserlerin incelenmesi ve söz konusu çalışmaların toplulaştırılmış bir çerçevede ortaya koyulması temelinde şekillenmektedir. Bu bağlamda çalışmada öncelikle “kalkınma ve kadın” konusuna yönelik teorik yaklaşımlar tarihsel bir perspektifte değerlendirilmekte, daha sonra “uluslararası kurum ve süreçlerde kalkınma ve kadın” başlığına yönelik değerlendirmelere yer verilmektedir. 

<!--EndFragment-->

21. yüzyılın ana gündem maddeleri arasında yer alan küresel iklim değişikliği ve çevresel bozulma, ülkeleri sürdürülebilirlik ile ekonomik büyümeyi dengeleyici hem ulusal hem de küresel ölçekte yeni strateji arayışlarına yönlendirmektedir. Çoğu ülke, sanayi stratejisini değiştirmekte ve sürdürülebilir büyüme/kalkınmanın bir unsuru olarak döngüsel ekonomiyi merkeze almaktadır. Öyle ki, döngüsel ekonomi tüm boyutlarıyla sürdürülebilir bir gelecek için ön koşul olarak görülmektedir. Kaynak ve enerji döngülerinin yavaşlatılması/daraltılması/ kapatılmasıyla; girdi, atık, emisyon ve enerji kayıplarının en aza indirilerek; yeniliği, tasarımı, bakım ve onarımı, yeniden kullanım ve üretimi, yenileme ve geri-dönüşümünü de içeren bir ekonomik sistemin yaratılmasını destekleyen; refah, istihdam ve sürdürülebilirliği arttırma gücü sağlayan kapsamlı bir dönüşümü ifade etmektedir. Bu anlayışla, kaynak tüketiminde artış olmaksızın (kaynak verimliliğini temel alan bir sistemle) ekonomik büyüme hedefleyen; hem üretim zincirini hem de ticaret kalıpları ve tüketim alışkanlıklarını değiştiren bir yapı kurgulanmaktadır. Böylelikle, endüstriyel sistemlerin yeniden tasarlandığı bir kalkınma stratejisi de oluşturmaktadır. Çalışmada 2010-2021 dönemi AB27 ülkelerinde döngüsel ekonominin makro düzeyde potansiyel belirleyicileri arasında değerlendirilebilen ticari açıklık, temiz enerji, sanayileşme, beşeri sermaye ve teknolojinin etkisi panel veri analizi yöntemiyle incelenmektedir. Sonuçlara göre, döngüsellik oranının bir dönem gecikmesi, değişkenin cari değerlerinde pozitif, ticari açıklık ve yenilenebilir enerji, döngüsellik oranını negatif bir etki yaratmaktadır.

Modern bir ekonomide üretkenliğin arttırılması, farklı türdeki üretken bilgilerin kullanılabilirliğini ve koordinasyonunu garanti etmeyi gerektirmektedir. Üretken teknik bilginin tanımlanması ve çeşitlendirme fırsatlarının ve kısıtlamalarının değerlendirilebilmesi için de “ekonomik karmaşıklık teorisi” ve “ürün uzayı” yaklaşımı ön plana çıkmaktadır. Ürün Uzayı analizi, son yıllarda ülkelerin dış ticaret karmaşıklığının (veya sıradanlığının) analizinde giderek yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Bu çalışmanın amacı; Türkiye’nin 2000-2022 arası dış ticaretinin ürün uzayı ve ağaç haritası yaklaşımlarıyla analiz edilmesidir. Bu kapsamda; öncelikle Türkiye’nin söz konusu döneme ilişkin dış ticaretinin genel görünümü incelenmiş, ardından da Türkiye ihracatının ürün uzayı analizi ve ağaç haritası açısından değerlendirmesi yapılmıştır.