Bor’a (B) karşı yarı dayanıklı bitki olan arpa ve buğday bitkilerinin farklı konsantrasyonlarda bor içeren sularla sulanması ile gelişme durumları ve bor toksitesine karşı dayanıklılıklarının araştırıldığı bu çalışmada farklı bor konsantrasyonlarına sahip sulama suları ile Kaşifbey ekmeklik buğday çeşidi ve Barbaros (6 sıralı) arpa çeşidi kullanılmıştır. Bor konsantrasyonları, disodyum oktaborat (Na ₂ B ₈ O ₁₃ .4H ₂ O) ile 0 -0.5 -1.0 -2.0 -3.0 -4.0 -5.0 mg l -1 şeklinde oluşturulmuş ve bitkilere eşit miktarlarda sulama suyu olarak verilmiştir. Deneme sonunda saksı toprağında bor değerleri, bitkilerde ise boy, başak sayısı, % kuru madde ve tüm bitkide bor değerleri belirlenmiştir. Buğday yetiştirilen toprakların bor içeriğinin arpa yetiştirilen toprakların bor içeriğinden daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Bitkilerin boy, başak adedi, yaş ağırlık, kuru ağırlık ve % kuru madde değerleri bor konsantrasyonu arttıkça kontrole göre azalmış ve 5 mg l -1 dozunda en düşük seviyede belirlenmiştir. Bitkilerin bor içerikleri artan bor konsantrasyonuna paralel olarak artmış ve en yüksek bor değeri arpa ve buğday bitkilerinin her ikisinde de 5 mg l -1 dozunda belirlenmiştir. Ayrıca buğday bitkisinin (48.60 mg l -1 ) arpaya (38.88 mg l -1 ) göre daha çok B kullandığı belirlenmiştir. Sulama suyunda artan bor konsantrasyonundan, buğdayın arpaya göre daha çok etkilendiği gözlenmiştir.

Yoğun pamuk yetiştiriciliği yapılan iki farklı bölgede ki çiftçilerin pamuk tarımına bakışları ile birlikte pamuk tarımında gübre seçimi ve gübreleme yaklaşımlarını belirlemek amacıyla yapılan çalışmada bitki besleme eğilimlerini ve genel bilgilerini içerecek şekilde toplam 28 soru içeren anket kullanılmıştır. Çalışmada bölge olarak Söke ve Bismil Ovaları seçilmiş ve her bölgeden 26 ‘şar çiftçi toplamda 52 çiftçiye sorular yöneltilmiştir. Karşılıklı soru-cevap ve bilgi edinme şeklinde bulgular elde edilmiş ve sonuçlar analiz edilerek değerlendirilmiştir. Sonuçlara göre, 28 sorunun 15’inde benzerlikler görülmüş kalan 13 soruda ise farklılıklar ortaya çıkmıştır. Söke’de gübreleme deneyimleri bakımından Ziraat Mühendislerine güven %38, kendisine güven %31 bulunmuştur. Organik gübre kullanımı, %50, organomineral gübre kullanımı %27, yayıcı-yapıştırıcı kullanımı %69 ve bitki gelişim düzenleyici (BGD) kullanımı %100 olarak saptanmıştır. Destekleme ödemelerinde zorunluluk öncesi ekim nöbeti yapma oranı %46 bulunmuştur. Çiftçilerin toprak analizi yaptırma oranı %96, yaprak analizi yaptırma oranı %38 ve sulama suyu analiz yaptırma oranı ise %42 bulunmuştur. Bismil’de ise gübreleme deneyimleri bakımından Ziraat Mühendislerine güven %67, kendisine güven %20 bulunmuştur. Organik gübre kullanımı %20, organomineral gübre kullanımı yok, yayıcı-yapıştırıcı kullanımı %16 ve bitki gelişim düzenleyici (BGD) kullanımı %76 şeklinde bulunmuştur. Destekleme ödemelerinde zorunluluk öncesi ekim nöbeti yapma oranı %20 bulunmuştur. Çiftçilerin toprak analizi yaptırma oranı %12, yaprak analizi yaptırma oranı %5 ve sulama suyu analiz yaptırma oranı ise %16 bulunmuştur. Bitki besleme ve gübreleme bilincinin çiftçilere kazandırılmasının, toprakların muhafazası ve sürdürülebilirliği açısından çok önemli olduğu düşünülmektedir.

This study investigated the effects of boron toxicity and humic substance applications on cotton fiber quality and yield over two consecutive years, targeting boron toxicity issues in soils affected by agricultural and geothermal activities. The experiment evaluated varying concentrations of boron (0.6–1.8–5.4–16.2 mg B l-1) and humic substances (0–200–400 kg ha-1), with a focus on their effects on seed cotton yield, fiber length, fineness, strength, and gin efficiency. In the first year, the highest seed cotton yield was recorded at 452.5 kg da-1 with the B1 application, followed by 428.3 kg da-1 with B2. In the second year, increased boron application led to a notable decrease in seed cotton yield, with the lowest yield at 99.3 kg da-1 for the B4 application. The highest dose of boron also significantly reduced fiber strength, with the lowest recorded at 31.57 g/tex, and gin efficiency, which dropped to 37.98%. Humic substance applications showed limited influence on fiber quality parameters; however, the highest dose (H3) led to a significant increase in fiber strength to 33.47 g/tex in the second year. Cotton leaves accumulated substantial amounts of boron, reaching concentrations of 2048 mg B kg-1 during the flowering period of the second year, suggesting that cotton could serve as a hyperaccumulator in phytoremediation efforts for boron-contaminated soils. The study further determined that cotton can tolerate boron concentrations in irrigation water ranging from 1.8 to 5.4 mg B l-1, making it a viable crop in boron-affected regions. These findings provide critical insights into the potential of cotton as a resilient crop in environments with elevated boron levels, underscoring the need for further research to optimize cotton cultivation under such conditions.

Mikro besin elementlerinin uygulanmasında, ihtiyacın belirlenmesi ve uygulama zamanının yanı sıra uygulanacak gübrelerin formu da önem taşımaktadır. Bu çalışma ile benzer konsantrasyonlarda şelatlı ve şelatsız Fe, Mn, Cu, Zn içeren ticari yaprak gübrelerinin karnabahar bitkisinin bazı verimlilik unsurları üzerine olası etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Deneme konusu olarak iki inorganik (şelatsız) ve iki organik (şelatlı) olmak üzere dört farklı yaprak gübresi seçilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, tüm yapraktan gübre uygulamaları kontrole göre incelenen özellikleri olumlu anlamda etkilediği belirlenmiştir. Değişik şelatlayıcı maddelerin etkisinin farklı olduğu gözlenmiştir. Bitkisel kökenli “Fenolik asit/Lignin Polikarboksilat” ile şelatlanmış “Fert-iz Combi” ticari isimli gübre uygulaması tüm bitkiler içerisinde iz elementlerin miktarları açısından en iyi sonuçları verdiği tespit edilmiştir. Kuru ağırlık bakımından ise en iyi sonuç “Macro Combi” ticari isimli şelatsız gübre uygulamasından elde edilmiştir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda, yapraktan mikro besin elementlerinin uygulanmasında verilen gübrenin şelatlı olup olmaması, karnabahar bitkisinin ihtiyaç duyduğu mikro besin elementlerinin noksanlık şiddetine bağlı olduğu söylenebilir.

Salinity and boron (B) toxicity frequently co-occur in arid and semi-arid agricultural systems. However, their combined effects on biomass allocation, internal B distribution, and consumer-oriented quality remain insufficiently characterized. This study evaluated the effects of three salinity levels (2, 5, and 10 dS m⁻¹) and three boron concentrations (0.5, 5.0, and 10.0 mg L⁻¹) on yield performance, boron partitioning, and sensory quality of broccoli (Brassica oleracea L. var. italica) under greenhouse conditions using a 3 × 3 factorial design. Severe salinity (10 dS m⁻¹) significantly reduced fresh head yield, whereas moderate salinity (5 dS m⁻¹) maintained yield levels comparable to non-saline conditions. Increasing external B supply elevated tissue B concentrations, with preferential accumulation in older leaves. Sensory evaluation showed that overall quality declined markedly at severe salinity levels, falling below the consumer acceptability threshold (score = 3.0). No significant association was found between head B concentration and overall quality (r = –0.39, P > 0.05), whereas a significant negative association was observed between the Boron Mobility Index (BMI) and overall quality (r = –0.71, P < 0.05). Based on the present findings, salinity emerged as the primary factor limiting marketability under combined stress conditions, while boron distribution dynamics provided additional insight into stress-related quality responses.