Bu araştırmanın amacı ortaokul öğrencilerinin okumaya yönelik düşüncelerini, algılarını ve okumayı gerçekleştirme biçimlerini belirlemektir. Betimsel nitelikli araştırmanın katılımcılarını üç farklı ilde öğrenimlerini sürdüren 529 ortaokul öğrencisi oluşturmuştur. Araştırmanın verileri 10 maddeden oluşan bir sormacayla toplanmıştır. Okumaya ilişkin alışkanlıkları, uygulamaları ve tutumları yansıtan sormacaya verilen yanıtların yüzde ve frekansları belirlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, katılımcıların %60,1'inin okumaktan çok fazla haz aldığı, %46'3'ünün hemen hemen her gün kitap okuduğu, %57,1'inin yeteri kadar okuduğunu düşündüğü saptanmıştır. Öte yandan, katılımcılar okumaya yönelik olumlu tutum bildiren ifadelere yüksek, olumsuz ifadelere ise düşük katılım bildirmişlerdir. Okuma araçları bakımından katılımcıların çoğunlukla fıkra, dergi ve öykü okuduğu, yazınsal türler açısından macera tercih ettikleri saptanmıştır. Okumanın tercih edildiği yerler bakımından katılımcıların çoğu evde yatak odasını, okulda sınıfı ve kamusal alanda ise seyahat ortamlarını okuma alanı olarak görmüştür. Katılımcılar okuma nedeni bakımından çoğunlukla okumanın huzur verici olduğunu düşünmektedir. Son olarak katılımcılar daha çok öğretmenleriyle okumakta ve okuma deneyimleri sonucunda edindiklerini de genellikle arkadaşlarıyla paylaşmaktadır.

Bu araştırmanın amacı çıkarım yapma becerisinin okuduğunu anlama becerisini ne ölçüde yordadığını saptamaktır. Araştırmanın katılımcılarını beşinci ve altıncı sınıfta öğrenimlerini sürdüren 117 ortaokul öğrencisi oluşturmuştur. Veriler Çıkarım Becerisi Testi ve Okuduğunu Anlama Testi ile toplanmıştır. Testler katılımcılara tek oturumda uygulanmış, yanıtlar iki değerlendirmeci tarafından yorumlanmıştır. Katılımcıların verdiği yanıtlar kodlanarak istatistik programına aktarılmış ve çözümlemeler yapılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre katılımcıların çıkarım yapmadaki başarıları düşük düzeydedir. Okuduğunu anlama becerisi açısından ise katılımcılar orta düzeyde bir başarı göstermiştir. Çıkarım boyutunda özellikle sözcüksel çıkarımda başarı gösterilmiş, önermesel ve edimsel çıkarımlarda yeterli düzeye erişilmemiştir. Araştırma sonuçlarına göre çıkarım becerisi okuduğunu anlama becerisini orta düzeyde yordamaktadır. Bu sonuca dayanarak okuduğunu anlama becerisini yükseltmek için okuma eğitiminde çıkarım yapma stratejisine yer verilmesi önerilmiştir.

Bu araştırmada 8. sınıf SBS fen bilgisi maddelerinden oluşan yazılı içeriği öğrencilerin ne düzeyde anlayabildiğini ölçme amacıyla kullanılabilecek Fen Maddelerini Anlama Testi’nin (FEMAT) geliştirilmesi ve psikometrik niteliklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Tarama modelinde yürütülen bu araştırmanın katılımcılarını Antalya’da 8. sınıfta öğrenimine devam eden 259 öğrenci oluşturmuştur. 2012 ve 2013 yıllarında uygulanan SBS Fen bilgisi maddelerinden otuzu okuduğunu anlama maddelerine dönüştürülerek FEMAT geliştirilmiştir. Araç ilgili alanlardaki uzmanların görüşlerine sunulmuş ve uzmanlardan alınan geribildirimler doğrultunda gerekli düzeltmeler yapılarak uygulamaya hazır hale getirilmiştir. Çalışma grubundan elde edilen veri seti üzerinden aracın psikometrik niteliklerini belirlemek amacıyla yapılan açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi ile madde ayırt ediciliklerine ilişkin bulgular doğrultusunda dokuz maddenin araçtan çıkarılmasına karar verilmiş ve aracın yirmi bir maddelik nihai hali elde edilmiştir. Yapılan analizlerin ardından açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi sonucunda elde edilen tek faktörlü yapı için aracın ölçmeyi amaçladığı özellik doğrultusunda yapı geçerliliğinin yüksek olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca FEMAT’tan elde edilen puanların iç tutarlılık açısından güvenilirliğinin yüksek olduğu ifade edilebilir.

Bu araştırmanın amacı, öğretmen adaylarının eleştirel düşünme düzeyleri ile akademik yazma başarıları arasındaki ilişkiyi saptamaktır. Araştırmanın katılımcılarını altı farklı anabilim dalında öğrenimlerini sürdüren 181 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Katılımcıların eleştirel düşünme düzeylerine ilişkin veriler Watson-Glaser Eleştirel Akıl Yürütme Gücü Ölçeği’yle, akademik yazma başarı düzeylerine ilişkin veriler ise yazdırılan akademik yazıların değerlendirilmesi yoluyla elde edilmiştir. Elde edilen veriler istatistik programında çözümlenmiştir. Yapılan çözümleme sonucunda öğretmen adaylarının eleştirel düşünme düzeyleri ile akademik yazma başarıları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Araştırmanın verilerinden elde edilen bulgulara dayanarak öğretmen adaylarının akademik yazma başarı düzeylerinin artırılmasında eleştirel düşünme düzeylerinin dikkate alınması önerilmiştir.

Tarama modelindeki betimsel nitelikli bu araştırmada deyimlerin tanınırlık ve saydamlık derecesi açısından ne düzeyde anlaşıldığı araştırılmıştır. Katılımcılar, Antalya’da sosyo-ekonomik açıdan üç farklı okulda 6., 7. ve 8. sınıflarda öğrenimlerini sürdüren 229 öğrenciden oluşmuştur. Veriler araştırmacıların geliştirdiği deyimleri anlama düzeyi testi ile toplanmıştır. Bu testte tanınırlık ve saydamlık açısından üç farklı derecede 36 deyim yer almıştır. Katılımcılardan bir bağlam içinde verilen deyimlerin anlamlarını yazmaları istenmiştir. Veriler bu yanıtların içerik çözümlemesi yoluyla elde edilmiştir. Yapılan istatistiksel çözümlemeler sonucunda katılımcıların tanınırlık açısından yüksek dereceli deyimleri ve saydamlık açısından orta dereceli deyimleri daha iyi anladığı bulgulanmıştır. Tanınırlık düzeyi yüksek ve düşük olan deyimler ile saydamlık derecesi yüksek ve düşük olan deyimlerin anlaşılmasında pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu bulgulanmıştır. Katılımcıların deyimleri anlama düzeyleri sınıflarına ve öğrenim gördükleri okulların sosyo-ekonomik derecelerine göre anlamlı farklılık göstermiştir. Deyimlerin öğretimi sürecinde araştırmadan elde edilen bu bulguların dikkate alınması önerilmiştir.

Background/Objectives: Reading is a core cognitive ability that plays a central role in children’s brain development and academic success. This review aims to examine the neuroplastic relationship between reading acquisition and white matter development from infancy through adolescence, with a focus on implications for literacy interventions and educational planning. Methods: A systematic review of 89 neuroimaging studies published between 1998 and 2024 was conducted. Eligible studies utilized diffusion tensor imaging (DTI) or structural MRI to investigate white matter changes related to reading behavior in children aged 0 to 18. Studies were identified through comprehensive searches in Web of Science and Scopus databases. Results: Children with stronger reading abilities consistently showed increased fractional anisotropy (FA) in key white matter pathways, such as the arcuate fasciculus and superior longitudinal fasciculus, supporting phonological processing and reading fluency. Longitudinal data suggest that early exposure to literacy enhances brain flexibility and white matter organization. In contrast, children with reading disabilities, including dyslexia, often show disorganized white matter structure, but compensatory pathways may emerge through targeted interventions. Conclusions: Reading experience is associated with measurable changes in white matter development across childhood. Early and sustained literacy engagement appears to optimize neural structures for reading. These findings can inform early diagnosis and improve pedagogical strategies for literacy education. Further research is needed on the long-term neurobiological effects of reading interventions.