The transboundary Irtysh River flows through the territory of three states: China, Kazakhstan and Russia.

Water quality of small rivers in the Ulba basin has been assessed in the impact zone of the mining industry of the Ridder region in East Kazakhstan.

The results of studying the features of the spatial distribution of macro- and microelements in the “water – bottom sediments” system in the channel of the Uzynbulak creek (“Degelen” site of the Semipalatinsk test site, Kazakhstan) are presented. The studies were carried out in the summer of 2015. As a result of the study of the chemical composition in surface waters and bottom sediments of the Uzynbulak creek, the content of Li, Be, Na, Mg, K, Ca, V, Ni, Mo, Fe, Sr, Al, Zn, Ba, La, Ce, U was revealed. The nature of the origin and the main factors determining the increased content of a number of the studied elements have been determined. The main mechanisms of the formation of the elemental composition in surface waters, the degree of spreading of elements exceeding the MPC (maximum permissible concentration) beyond the “Degelen” site are considered.

Atmospheric deposition in industrial basins of Central Asia is strongly influenced by local emissions and wintertime dispersion conditions. This study characterized snowpack at 63 sampling stations across Ust-Kamenogorsk, Kazakhstan, including operational background station 1, on 24–26 February 2025 after a 116-day accumulation period. Major ions were determined in a spatially distributed exploratory subset of 16 samples, and trace elements were measured in samples from all 63 stations by means of inductively coupled plasma mass spectrometry and optical emission spectrometry. Mean meltwater pH and total dissolved solids were 6.55 ± 0.34 and 37.3 ± 18.0 mg L⁻¹, respectively. Charge-balance errors for the 16 hydrochemical samples ranged from −0.3% to +0.7%. Using the contamination index based on exceedances of the current Kazakhstan water-quality thresholds, 48 stations had CI < 1, seven had CI = 1–3, and eight had CI > 3; the highest value (60.21) occurred at station 26. Principal component analysis showed that the first three components explained 53.6% of the variance and separated a broad mineral/industrial aerosol association from a Pb–Cd–Zn association consistent with non-ferrous metallurgy and mixed urban sources. Cadmium was therefore interpreted as the principal contributor to the MPC-normalized index at the most affected stations, rather than as the dominant component by absolute concentration. The dissolved fraction can be mobilized during spring melt, indicating a potential pathway to soils and receiving waters, although direct ecological or human-health risk was not quantified. Station-level point mapping and projection along the NW–SE axis showed localized multi-element maxima rather than a monotonic citywide gradient.

Мақалада Қазақстанның өнеркәсіптік қалалары - Өскемен мен Павлодар атмосфералық ауасының сапасын зерттеуге арналған ғылыми жұмыстарға шолу жасалған. Зерттеу барысында PM2.5 және PM10 қатты аэрозольдік бөлшектеріне, сондай-ақ SO2, NOx және CO сияқты газ тәрізді ластаушы заттарға ерекше назар аударылды. Жұмыстың мақсаты - Қазақстан мен әлемнің өнеркәсіптік аймақтарындағы атмосфералық ауа мониторингінің қазіргі жағдайын талдау және аэрозольдік ластануды зерттеудегі ғылыми олқылықтарды анықтау. Кешенді зерттеулер санының шектеулі болуына қарамастан, елімізде PM2.5 және PM10 концентрацияларын, сондай-ақ басым улы газдарды бақылау бойынша белгілі бір эмпирикалық тәжірибе жинақталған. Бұл урбандалған және индустриялық аймақтардағы техногендік жүктеме деңгейін бағалауға және ауа ластануы құрылымы туралы бастапқы түсінік қалыптастыруға мүмкіндік береді. Жұмыстың ғылыми жаңалығы қатты аэрозольдік бөлшектердің физика-химиялық сипаттамаларын зерттеудегі отандық және шетелдік тәжірибеге салыстырмалы талдау жүргізумен байланысты. Шолу жұмысы барысында Қазақстанда қатты аэрозоль бөлшектерінің элементтік құрамы, морфологиясы және шығу көздерін зерттеу Еуропа, АҚШ, Қытай және Үндістан елдерімен салыстырғанда жеткіліксіз дамығаны көрсетілді. Аталған елдерде PM2.5 және PM10 аэрозольдік қатты бөлшектерін тұрақты массалық өлшеу жұмыстары спектроскопиялық және масс-спектрометриялық талдау әдістерімен үйлестірілген кешенді мониторинг жүйелері қолданылады. Мұндай тәсіл ластану көздерін дәлірек анықтауға және атмосфераға зиянды шығарындыларды азайтудың тиімді стратегияларын әзірлеуге мүмкіндік береді. Зерттеу нәтижесінде аэрозоль бөлшектерінің химиялық құрамын, маусымдық өзгергіштігін және кеңістіктік-уақыттық таралу заңдылықтарын анықтауға бағытталған кешенді зерттеулерді жалғастыру қажеттілігі туралы қорытынды жасалды.

Snowpacks serve as an informative deposition medium for assessing the spatial distribution of atmospheric fallout and technogenic load in areas with persistent snow cover. This study examined the chemical element content in the solid fraction of the snow cover (SFSC) in Pavlodar Region. Fifty-five samples were collected, covering industrial, buffer, non-industrial, and background zones. The elemental composition of the SFSC was determined using inductively coupled plasma mass spectrometry (ICP-MS). The results revealed marked spatial heterogeneity in the distribution of chemical elements. The Pb levels detected exceeded background values by a factor of 2 to 100, indicating a significant aerotechnogenic impact on the study area. Elevated concentrations (of Pb, Sr, and V) and peak accumulation levels were recorded in the zones directly affected by industrial facilities and in the corresponding buffer zones subject to this influence. Principal component analysis (PCA) identified two main factors of elemental composition variability. The first principal component (PC1) was characterized by high positive loadings primarily associated with rare-earth elements (REEs). The observed spatial pattern reflects a combination of local industrial impact and the regional transport of chemical elements. This study represents a pilot phase of long-term monitoring aimed at assessing the spatial distribution of chemical elements in snow cover and identifying areas of elevated technogenic impact.