In terms of ensuring the sustainability of vernacular building culture, the evaluation of buildings should consider not only visual and cultural values but also energy efficiency, environmental impact, and indoor thermal comfort. This study comparatively examines the performance of stone and adobe wall materials, widely used in Anatolia, under different climatic conditions. In the simulations conducted using DesignBuilder software, building geometry and indoor use scenarios were kept constant, while only exterior wall material and climate data were treated as variables. Annual data for the year 2023 were analyzed. The findings indicate that adobe-walled structures stand out in hot and transitional climates with lower heating and cooling energy demands, reduced electricity consumption, lower carbon emissions, and better thermal comfort conditions. In Kars, representing a cold continental climate, both materials remained outside comfort thresholds; however, adobe structures performed better in terms of energy use, environmental impact, and thermal comfort. This comprehensive evaluation highlights the potential of climate-responsive use of local materials and offers valuable contributions to design strategies focused on sustainability and cultural heritage. The results present not only context-specific insights for Anatolia but also universally applicable, generalizable recommendations for other regions with similar climatic conditions and vernacular building cultures.

Ülkemizde taşınmaz kültür varlıkları olan tarihi yapıların ve alanların tescillenme işlemleri çok doğru sonuçlar elde edilemediği yıllardır tartışılmalı bir konu olmuştur. Bu sorunların giderilmesi için dünyada uygulanan tescilleme teknikleri incelenmiş ve birçok ülkenin tescil için analitik yöntemler geliştirdiği görülmüştür. Almanya’nın Hessen eyaletinin ve Kanada’nın uyguladığı puanlama sistemine dayalı tescilleme sistemleri ele alınmıştır. Bu değerlendirme sistemlerinin süreçleri bu çalışma kapsamında oluşturulan model için yol haritası olarak kullanılmıştır. Bu kapsamda Kanada ve Almanya’nın “analitik tescil” sistemlerinin kriterleri incelenmiş ve ülkemizdeki tescil değerlendirmelerinde önem verilen uygun kriterler de eklenerek bir “kriter listesi” oluşturulmuştur. Bu kriterlerin, “Analitik Hiyerarşi Süreci” (AHS) yöntemi ile önem dereceleri belirlenmiştir. Bir analitik hiyerarşi yöntemi uygulama programı olan Expert Choice ile belirlenen önem derecelerine göre 100 puanlık değerlendirme ölçütüne göre kriterler arası puan dağılımı yapılarak modelin puanlama sistemi oluşturulmuştur. Bu model ile yapılacak değerlendirmelerin nesnel verilere dayanması ve bu verilerin matematiksel bir yöneteme çevirmesi kişisel değerlendirmelerde yaşanan sorunların önüne geçilmesi planlanmıştır. Türkiye’deki taşınmaz kültür varlıklarının tarihi değerlerinin belirlenmesinin nesnel bir sistem ile değerlendirilmesinin yanı sıra günümüz teknolojik gelişmelerine uygun şekilde veri aktarımını kolaylaştıracak bir veri sistemi de oluşturulmuş olacaktır.

Kentlerde yeşil alanların yok olması kentsel ısı adası, kentsel çevrelerde kirlilik gibi birçok sorunu da beraberinde getirmektedir. Bu sorunlar doğrultusunda insanların kentlerde yeşil alan ihtiyacı her geçen gün artmaktadır. Bu sorunlara çözüm olarak yeşil çatı sistemleri düşünülebilmektedir. Yeşil çatılar, mekanların üst örtülerindeki alanların yeşil doku ile değerlendirilebileceği alanlara dönüştürülerek oluşturulmaktadır. Bu çatı sistemlerinin yaygınlaştırılması ve yeni yorumlar katılması kentlerde meydana gelen pek çok soruna çözüm üretmek noktasında fayda sağlayacaktır. Yeşil çatılar organik ürün yetiştirmeye elverişli alanlar olarak değerlendirilirse daha etkili kullanım olanağı oluşturulabilecektir. Bu çalışmada konut kullanıcılarının yeşil çatılar ve organik ürün yetiştirmeye elverişli yeşil çatılar ile ilgili görüşleri alınarak insanların kentlerde bu alanlara duydukları eksiklik ve yeşil çatılara bakış açıları sorgulanmıştır. Konut kullanıcılarının organik yeşil çatı ile ilgili görüşleri alınarak bu uygulamaların hayatlarını nasıl etkileyeceği sorgulanmıştır. Çalışma kapsamında 210 kişiye anket uygulanmıştır. Anket sonuçları grafiklerle değerlendirilerek yorumlanmıştır. Çalışmada kullanıcıların yeşil çatılara bakış açıları değerlendirilerek kullanıcıların bu alanlara ihtiyaç duyduğu veriler ortaya konmuştur. Elde edilen sonuçlara göre insanlar kentlerde organik yeşil çatılara ihtiyaç duymaktadır ve tasarlanacak yapıların üst örtülerinin organik yeşil çatı olarak planlanmasının gerekliliği açıkça ortaya konmaktadır.

Çilehanes, once secluded Sufi retreats, present untapped potential for advancing sustainable heritage tourism in Anatolia. This study evaluates the adaptive reuse of the fifteenth-century Somuncu Baba Çilehane through a triple-bottom-line lens, guided by the Global Sustainable Tourism Council criteria, alongside Magis and Shinn’s social sustainability principles and Palang and Fry’s landscape framework. Employing a triangulated methodology of literature review, on-site architectural analysis, and stakeholder interviews, the findings reveal that conservation efforts have preserved architectural integrity while revitalising intangible heritage practices. Economic gains have emerged through local employment and SME development, yet seasonal visitor peaks continue to strain waste management and accessibility. The research proposes a transferable evaluation matrix that integrates global standards with place-specific socio-ecological indicators, demonstrating that context-sensitive, community-led reuse can transform Çilehanes into laboratories of environmental stewardship and cultural continuity. However, adaptive, cycle-driven governance is essential to mitigate visitor pressure and ensure equitable benefit distribution. The study contributes a practical model for policymakers and heritage managers aiming to reconcile heritage conservation with sustainable tourism development within culturally layered landscapes

Grave structures are architectural works reflecting the cultural accumulation, continuity and political power of societies. In the context of sustainability, while "green building" certification systems are developing in building productions in the world, new guidelines are also being created. Of course, new guidelines are also being developed on the certification as green buildings within the scope of the protection and restoration of historical buildings that should be specially considered. In this study, it is aimed to create a model that will allow the historical buildings in Turkey to be evaluated in the context of “the green building” concept. With this model, it is considered that historical building conservation practices will contribute positively to the works of restorers in making those heritage sites more environmentally friendly and sustainable. For the model designed to evaluate historical buildings within the scope of green buildings, historical buildings were handled under 3 groups: a) 1st Group Historical Buildings, b) 2nd Group Historical Buildings and c) Reconstructed Historical Buildings. As creating the designed model, GBC-Italy system criteria were taken as the basis. The criteria were carried out by conducting a questionnaire with experts in this field. Importance of the relevant evaluation criteria in the scoring system were determined by using the AHP method. As a result of the analyzes and calculations, the accuracy of the scoring was confirmed. As historical buildings are evaluated according to the conditions of their periods, it is obvious that they are sustainable buildings. Naturally, nowadays to be able to preserve historical buildings for the future generations in a proper way is usually ensured by giving them a new function. The requirements of the new functions given to create the necessary equipment to provide today's comfort conditions in historical buildings naturally change the sustainable characteristics of the historical heritage. This evaluation system, designed to preserve the green building characteristics of historical buildings and to ensure their sustainability with their new functions, will be an important guide.

This study examines the potential of 3D printing technology in architecture within the context of sustainability for addressing post-disaster housing needs. Developing rapid, cost-effective, durable, and environmentally friendly housing solutions after disasters is critically important for both social recovery and ecological balance. 3D printing technology stands out as an innovative method that can contribute to this process through reduced material usage, compatibility with recyclable resources, on-site production flexibility, and energy efficiency. The article addresses 3D printing applications in post-disaster sheltering through ecological, economic, and social sustainability criteria and evaluates international case studies to provide insights for potential applications in Turkey. Furthermore, the study discusses both the advantages offered by 3D printing in post-disaster housing production and its technical, regulatory, and cultural limitations. Thus, it highlights the intersections of digital construction techniques with sustainability principles in architectural practice and develops recommendations for innovative housing policies in the future. Ultimately, the research emphasizes that 3D printing technology should be considered a sustainable and feasible alternative for addressing post-disaster housing challenges.