Bu çalışmada Tunceli ili Geçityaka köyü ve çevresindeki Elazığ Magmatik Kompleksi’ne ait kayaçların petrografik ve jeokimyasal özellikleri incelenmiştir. İnceleme konusunu oluşturan kayaçlar, granit, granodiyorit, kuvars monzonit ve monzodiyoritler ile temsil edilmektedir. Petrografik incelemelere göre kayaçlarda granitik, porfirik, porfirik holokristalen ve poiklitik dokular hâkimdir. Tüm kayaç jeokimyasal verilerine göre, inceleme konusunu oluşturan magmatitler I tipi granit karakterinde ve toleyitikten şoşonitiğe kadar değişen bileşimsel dağılımlar göstermektedir. İlksel mantoya ve kondrite göre normalize edilmiş spider diyagramlarında büyük iyon yarıçaplı elementler ve hafif nadir toprak elementleri, yüksek alan enerjili elementler ve ağır nadir toprak elementlerine oranla daha fazla zenginleşmiştir. İncelenen magmatik kayaçların tektonik ortamı için volkanik yay granitleri/çarpışma sonrası alan önerilmektedir.

Bu çalışmada, Keban-Elazığ bölgesindeki Geç Kretase-Orta Eosen yaşlı Keban Magmatik kayaçlarının petrografik ve jeokimyasal özellikleri incelenmiştir. Çalışılan bölgede Keban Magmatik Kayaçları dışında Geç Devoniyen-Geç Triyas yaşlı Keban Metamorfitleri, Paleosen-Neojen sedimanter birimleri ve Plio-Kuvaterner yaşlı alüvyonlar yüzeylemektedir. Çalışmanın konusunu oluşturan kayaçlar Keban metamorfik kayaçlarını kesen Keban Magmatik kayaçlarına ait siyenit ve kuvars-monzonitlerle temsil edilmektedir. İncelenen kayaçlar genel olarak porfirik, porfirik holokristalen, poiklitik doku özelliği gösteren K-feldispat (mega-fenokristal), plajiyoklas, amfibol, biyotit ve kuvars mineralleri ana mineral içeriğini oluşturur. İncelenen tüm örnekler şoşonitik karakterli olup A-tipi granitoid alanlarına düşmektedir. İncelenen kayaçların tektonik ortamı olarak çarpışma sonrası granitleri bölgesi önerilmektedir.

Pontid Orojenik Kuşağı, Bulgaristan’dan başlayıp, Türkiye-Istranca Bölgesi'nden Küçük Kafkasya'ya kadar uzanan Doğu-Batı uzanımlı dağ kuşağını temsil etmektedir. İnceleme alanı Pontidler’in doğu kesiminde (Kaçkar Batoliti) Çamlıkaya köyü (İspir/Erzurum) ve çevresini kapsamaktadır. İnceleme alanında yüzeyleyen plütonik kayaçlar genel olarak granit ve granodiyoritler ile temsil edilmektedir. İncelenen kayaçlar, bileşimsel olarak kalkalkalen’den şoşonitiğe değişen karakterde ve I-tipi granit özelliğindedir. İlksel mantoya göre normalize edilmiş iz element diyagramlarında, Rb, K, Th, Ba gibi büyük iyon yarıçaplı elementlerde zenginleşme olduğu, Nb, Ti, P ve Ta gibi yüksek alan enerjili elementlerde ise fakirleşme olduğu görülmektedir. Granitik kayaçlarda gözlenen negatif Nb anomalisi yitimle ilişkili magmaların karakteristik özelliğidir. Kondrite göre normalize edilmiş iz element diyagramlarında, hafif nadir toprak elementleri, ağır nadir toprak elementlerine göre daha fazla zenginleşme göstermektedir. Negatif Eu anomalileri görülmektedir. Yüksek Rb/Sr, Nb/Ta, Zr/Hf, Th/U, Th/Ta ve düşük Nb/La gibi iz element oranları bu kayaçların oluşumunda kabuksal kirlenmenin etkin rol oynadığını göstermektedir. İnceleme konusunu oluşturan kayaçlar tektonik ayırtlama diyagramlarında volkanik yay ve çarpışma sonrası bölge alanlarına düşmektedir.

Bu çalışma ile Elazığ Bölgesinde yüzeyleyen Kuvaterner volkanik kayaçlarının inceleme sonuçları verilmiştir. Sol yönlü doğrultu atımlı Doğu Anadolu Fay Zonu (EAFZ) Türkiye’nin en önemli faylarından birisidir. Elazığ bölgesinde EAFZ boyunca mafik alkali özellikte volkanik kayaçlar yüzeylemektedir. Bu volkanik kayaçlar, yüksek LILE ve HFSE içeriklerine ve düşük LILE/HFSE oranlarına (Ba/Nb=2.28-10.7) ve düşük 87Sr/86Sr (0.703149-0.703915) ve yüksek 143Nd/144Nd (0.512751-0.512895) oranlarına sahiptirler. Kimyasal bileşimleri levha içi magmaların bileşimlerine benzemektedirler. Yüksek Nb (34-76.6 ppm), ve Nb/La oranları (>1.0) gösterirler. Nb/La oranları lavların kirlenmemiş veya çok az kirlenmiş olduğunu belirtmektedir. Pozitif Sr anomalisi ve Eu anomalisinin olmaması plajiyoklasların esas fraksiyonlaşma mineral fazı olmadığını belirtir. Farklı veriler Harput volkanitlerinin spinel lerzolitin düşük derecede kısmi ergimesi (~%0.4-4) ile Doğu Anadolu Fay Zonu’na ait fay sistemlerinin kesişme noktalarında oluşmuştur. We report the results of a study on Quaternary volcanic rocks cropping out in the Elazığ region. Here the sinistral transform East Anatolian Fault Zone (EAFZ) is one of the important strike-slip faults of Turkey. The Harput mafic alkaline lavas erupted along with strike-slip fault systems in the Elazığ region in southern Turkey. The Quaternary alkali basalts have higher LILE and HFSE contents and lower LILE/HFSE ratios (Ba/Nb = 2.28-10.7), low 87Sr/86Sr (0.703149-0.703915) and high 143Nd/144Nd (0.512751-0.512895), with compositions similar to those of intraplate magmas. They have high Nb contents (34-76.6 ppm), and Nb/La ratios (>1.0). The Nb/La ratios indicate that the lavas are uncontaminated. The positive Sr anomalies and the lack of Eu anomalies imply that plagioclase was not a major fractionating mineral phase. The different data of the Harput volcanics indicate that the volcanism formed at the intersections of the fault systems that belong to the EAFZ and were produced by the lower degree of partial melting (~0.4-4%) of spinel lherzolite.