Bu araştırma uzaktan eğitim sürecinde öğretmenlerin örgütsel değişime hazır olma ve örgütsel muhalefet algı düzeylerini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Öğretmenlerin görüşlerinin cinsiyet, medeni durum, öğrenim düzeyi ve mesleki kıdem değişkenleri açısından anlamlı farklılık gösterip göstermediğinin belirlenmesi araştırmanın alt problemleri olarak alınmış ve öğretmen görüşleri bu bağımsız değişkenlere göre değerlendirilmiştir. Bu kapsamda araştırma modeli olarak genel tarama modeli tercih edilmiştir. Araştırmanın evrenini Van ili Merkez İpekyolu ilçesinde görev yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi evrenden tabakalı örnekleme yolu ile farklı branşlardan seçilen toplam 231 öğretmen oluşturmaktadır. Veri toplamak için Çalışkan (2019) tarafından Türkçeye uyarlanan “Örgütsel Değişime Hazır Olma Ölçeği” ve Dağlı (2015) tarafından Türkçeye uyarlaması yapılan “Örgütsel Muhalefet” ölçeği kullanılmıştır. Ayrıca öğretmenlerin kişisel bilgileri hakkında dört maddelik (cinsiyet, medeni durum, öğrenim düzeyi ve mesleki kıdem) bir “Kişisel Bilgi Formu” kullanılmıştır. Toplanan veriler üzerinden betimsel istatistikler yapılmıştır. Yapılan araştırma neticesinde; öğretmenlerin örgütsel değişime hazır olma ve örgütsel muhalefet algı düzeylerinin orta düzey olduğu, öğretmenlerin örgütsel değişime hazır olma algılarının cinsiyetlerine ve mesleki kıdemlerine göre anlamlı şekilde farklılık gösterdiği, medeni durumları ve mezuniyet düzeylerine anlamlı şekilde farklılık göstermediği bulunmuştur. Ayrıca öğretmenlerin örgütsel değişime hazır olma ile örgütsel muhalefet algı düzeyleri arasında yüksek düzeyde anlamlı ve pozitif yönde bir ilişki; örgütsel değişime hazır olma ile dikey muhalefet algı düzeyi arasında orta düzeyde anlamlı ve pozitif yönde bir ilişki; örgütsel değişime hazır olma ile yatay muhalefet algı düzeyi arasında yüksek düzeyde anlamlı ve pozitif yönde bir ilişki olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin yaşadıkları değişimlerin ve örgütsel muhalefet davranışlarının sebeplerinin özellikle uzaktan eğitim sürecinde daha iyi anlaşılması açısından nitel çalışmalarla desteklenmesinin önemi vurgulanmıştır.
3 June 2025 in Educational Management Administration & Leadership
This study explored the complex relationships among principal transformational leadership, teacher resilience and teacher burnout, highlighting the mediating role of organisational support and the moderating role of teacher workload rooted in the Job Demands-Resources framework. It used structural equation modelling path analysis to investigate these relationships, conducted with a sample of 443 teachers from various school levels in Türkiye. The findings showed that transformational leadership enhanced both teachers perceived organisational support and resilience, which in turn reduced teacher burnout. The relationship between transformational leadership and teacher burnout was primarily indirect, operating through these mediators individually and sequentially. Additionally, the interaction between teacher workload and transformational leadership demonstrated a statistically significant effect on teacher burnout and resilience. In contexts of high workload, transformational leadership functioned as a buffering resource, enhancing teachers’ resilience and reducing burnout levels. We concluded that transformational leadership showed significant potential as a valuable job resource for supporting teacher well-being and reducing burnout by providing increased organisational support and strengthening resilience, particularly among teachers experiencing excessive workload.
11 August 2025 in Journal of Educational Administration
Purpose: This study explored the mediating role of psychological capital and the moderating role of distributed leadership in the relationship between principals’ transformational leadership and teachers’ well-being to understand how integrating distributed and transformational leadership could enhance teacher psychological capital and well-being. Design/methodology/approach: A multilevel moderated mediation analysis was conducted using the data collected from 994 teachers across 70 schools in Türkiye. Findings: We found a positive relationship between transformational leadership and teacher psychological capital, which was then related to teacher well-being, indicating an indirect relationship through psychological capital. Distributed leadership significantly moderated the direct relationship between transformational leadership and teacher psychological capital and the indirect relationship between transformational leadership and teacher well-being through psychological capital. Originality/value: This study offers evidence for shared/collaborative transformational leadership by indicating that integrating transformational and distributed leadership enhances teachers’ psychological capital and well-being.
31 December 2019 in İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi
Son yıllarda yapılan araştırmaların çoğu öğretmenlerin bir kısmının sınıfı yönetmede zorlandıklarını göstermektedir. Bu nedenle mezuniyet aşamasına gelen öğretmen adaylarının önemli bir kısmının sınıf yönetimi kaygısı yaşadıkları düşünülmektedir. Durum böyle olmakla birlikte alan yazında öğretmen adaylarının sınıf yönetimi kaygılarını ölçmeyi amaçlayan bir ölçek bulunmamaktadır. Bu nedenle öğretmen adaylarının sınıf yönetimi kaygılarına ilişkin görüşlerini belirlemek üzere geçerli ve güvenilir bir ölçme aracının geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma verileri İnönü Üniversitesinde, 2018-2019 eğitim-öğretim yılında Eğitim Fakültesi son sınıfta okuyan ve formasyon eğitimi alan 363 öğretmen adayından elde edilmiştir. Geçerlik çalışmaları kapsamında açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi yapılmış, ayrıca madde-test kolerasyon katsayıları ve alt-üst grup ortalama puanlarına ilişkin farklılıklar incelenmiştir. Güvenirlik çalışmaları ile ilgili Cronbach Alpha iç tutarlılık ve test-tekrar test katsayıları hesaplanmıştır. Yapılan açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi sonucunda ölçeğin üç boyut ve yirmi üç maddeden oluşan bir yapıya sahip olduğu ve ölçekte yer alan maddelerin faktör yüklerinin “.449” ile “.828” arasında değer aldığı belirlenmiştir. Ölçeğin, toplam varyansı açıklama oranının % 65.835 olduğu belirlenmiştir. Daha sonra ölçeğin üç faktörlü yapısı doğrulayıcı faktör analizi ile test edilmiştir. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda elde edilen uyum indeksi değerleri (CMIN=449.78, df=221, RMSEA=0.053, GFI=0.91, AGFI= 0.88, CFI=0.96, NFI=0.93, IFI=0.96, RMR=0.044) ölçeğin yapı geçerliğine sahip olduğunu göstermiştir. Güvenirlik çalışmaları ile ilgili yapılan analizler sonucunda ölçeğin Cronbach Alpha iç tutarlık katsayısı “.960” olarak hesaplanmıştır. İki hafta ara ile 30 öğretmen adayından elde edilen veriler üzerinden yapılan test-tekrar test güvenirlik katsayısı (.827), ölçeğin zamana karşı tutarlı olduğunu göstermiştir. Analizlerin sonucu, Sınıf Yönetimi Kaygısı (SYK) Ölçeğinin geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğunu göstermektedir.
Eğitim alanında öğretmenlerin teknolojiyi takip etmesi, kişisel ve mesleki gelişimlerinde uzaktan eğitim araçlarını etkin kullanması önemli görülmektedir. Bu kapsamda öğretmenlerin uzaktan eğitim uygulamalarına ilişkin görüşlerini belirlemek için ölçek geliştirme çalışmaları yapılmıştır. Madde belirleme aşamasında alan uzmanı olan 1 öğretim üyesinden ve 3 uzmandan görüş alınmıştır. 26 maddeden oluşan madde havuzu ile ön uygulama yapılmıştır. Araştırma için 28/08/2020-E.55315 tarih ve sayı ile İnönü Üniversitesi Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Kurulundan gerekli izin alınmıştır. Ölçek maddeleri, 5’ li likert tipindedir ve katılımcıların maddelere katılma dereceleri sınıflandırılmıştır. Özel olarak geliştirilen uzaktan eğitim değerlendirme ölçeği, 600 öğretmen ve okul yöneticisine uygulanmıştır. Araştırmanın yapı geçerliği, kapsam geçerliği, madde-toplam korelasyon katsayısı, Cronbach Alpha katsayısı, test-tekrar test korelasyon katsayısı belirlenmiştir. Yapılan analizler sonucunda uzaktan eğitim değerlendirme ölçeği, 15 madde ve iki boyuttan oluşmuştur. Boyutların madde-toplam korelasyon katsayıları “.55” ile “.87” arasında, iç tutarlık (Cronbach Alpha) katsayısı ise “.96” ile “.89” arasında değer almaktadır. Uzaktan Eğitim Değerlendirme Ölçeği (UEDÖ) ile öğretmen ve okul yöneticilerinin katıldıkları veya düzenledikleri eğitimlerin değerlendirilmesine yönelik geliştirilmiş olup, bu ölçeğin uzaktan eğitimlerin değerlendirilmesinde geçerlik ve güvenirlik düzeylerinin yeterli olduğu ifade edilebilir. Öğretmen ve okul yöneticilerinin uzaktan eğitim sürecinde katıldıkları veya düzenledikleri eğitimlerin değerlendirilmesi ve bu kapsamda araştırmaların yapılması eğitimini niteliği noktasında alan yazına katkı sağlayacaktır.
8 December 2022 in Hacettepe University Journal of Education