Lyazzat Uteshkalieva

Prof. Lyazzat Uteshkalieva


Research Focus & Metrics

Academic Career Length

3Years (2024-Present)

(Calculated once Scilit publication data is synced: current year − year of first publication + 1)

Representative Publications

View All Publications
17 May 2025 in Вестник КазАТК
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
LULyazzat Uteshkalieva
Lyazzat Uteshkalieva
КККазима Калиева
Казима Калиева
Электр энергиясына деген сұраныстың артуына байланысты электр энергиясын беру әрқашан өз шегіне жақын. Бірақ электр желілері олардың жылу шектері мен кернеу шектеулері бақыланатын етіп жұмыс істеуі керек. Әйтпесе, жүйе электр қуатының толық өшуіне тап болуы мүмкін. Бұл жағдайды шешу үшін қолданыстағы электр беру жүйесіне сенуге болмайды және жүйені басқарудың жаңа тәсілдері қажет. Шешім көбірек жаңа электр желілерін салу болуы мүмкін, бірақ ол әрқашан қол жетімді немесе қолайлы бола бермейді. Бірақ мұндай шешімдер әрқашан экономикалық немесе экологиялық шектеулерге ие. Қуаттық электроникасындағы заманауи жетістіктердің арқасында қолданыстағы электр жүйесін басқаруға арналған көптеген құрылғылар шығарылады. Осындай құрылғылар тобының бірі икемді айнымалы ток беру жүйелері (FACTS) болып табылады, олардың кейбіреулерінің осы мақалада егжей-тегжейлі талқыланды. Мақалада FACTS құрылғыларын әртүрлі сценарийлерде қолдану тиімділігі бағаланады. Бұл зерттеу қолданыстағы электр желісін пайдалануды алдыңғы қатарлы facts электроника құрылғыларын қолдану арқылы жақсартуға болатынын дәлелдейді.

15 May 2026 in Applied Sciences
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
EAErnar Tanirbergenuly Amitov
Ernar Tanirbergenuly Amitov
ATAdilbek Tazhibayev
Adilbek Tazhibayev
DADauirbek Ateyev
Dauirbek Ateyev
Meiirzhan KoilybayevMeiirzhan Koilybayev
Meiirzhan Koilybayev
GNGulnur Zheniskyzy Nogaibekova
Gulnur Zheniskyzy Nogaibekova
LULyazzat Uteshkalieva
Lyazzat Uteshkalieva
This paper presents an effective approach to reducing noise and vibration levels in ultra-high-voltage (UHV) shunt reactors based on structural optimization and damping techniques. The main sources of vibration are associated with magnetostriction of electrical steel and electromagnetic forces in the magnetic system, which induce structural excitation of the reactor tank. A combined numerical and experimental methodology is employed, including finite element modeling (FEM) of the reactor tank and field measurements of vibration displacement and acoustic noise. In contrast to previous studies focused primarily on material properties, this work emphasizes the role of structural modifications in controlling vibration transmission. The proposed solutions include the use of nitrile butadiene rubber (NBR) damping elements, optimization of the magnetic system geometry, and reinforcement of the tank structure using vertical and horizontal stiffeners. The FEM analysis in the frequency range of 50–150 Hz shows that the maximum displacement amplitude reaches 16.2 μm at the tank bottom and 10.5 μm at the tank walls. Experimental results confirm a reduction in vibration levels to 13 μm and a sound power level of 88 dBA, which meets regulatory requirements. The proposed approach improves the vibroacoustic performance and operational reliability of UHV reactors and can be effectively applied in the design of modern high-voltage power equipment.

20 May 2024 in Вестник КазАТК
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
КККазима Калиева
Казима Калиева
LULyazzat Uteshkalieva
Lyazzat Uteshkalieva
В настоящее время одним из основных источников возобновляемой энергии является энергия ветра, поэтому система электроснабжения ветроэлектростанции должна быть эффективной. В результате оборудование ветроэлектростанции (ВЭС) должно непрерывно работать без сбоев или повреждений. Для достижения этой цели необходимо регулярно контролировать и оценивать надежность систем ВЭС на каждом этапе их 1жизненного цикла1, включая проектирование, внедрение и дальнейшее использование В статье рассматривается вопрос имитационной оценки надежности оборудования ВЭС в процессе эксплуатации. Важной когнитивной задачей является понимание того, как работают сложные технические элементы, такие как оборудование ветроэлектростанции и ветряные турбины и электрические подсистемы. Для пользователей и владельцев ВЭС этот вопрос особенно важен. Целью статьи является обсуждение необходимости эффективной работы оборудования ВЭС без сбоев или повреждений, поскольку ветровая энергия становится все более значимым источником возобновляемой энергии. Для достижения этой цели предлагается использование имитационных моделей для оценки надежности оборудования на различных этапах его эксплуатации. В частности, подчеркивается важность понимания работы различных технических компонентов, а также необходимость систематического контроля и оценки надежности оборудования ВЭС. Такой подход позволяет повысить эффективность использования ветроэнергии и минимизировать риски сбоев или повреждений, что крайне важно для стабильного функционирования системы электроснабжения. В данной работе по итогам исследования и анализа сбоев, отказов ветряных турбин в экстремальных ветровых условиях установлены, что отказ является сложной проблемой, связанной с междисциплинарными аспектами метеорологии, аэродинамики, аэроупругости, конструкций, материалов, управления и т.д.