Sosyal bilimlerde çok kriterli karar verme (ÇKKV) yöntemleri, çok boyutlu ve öznel sorunların analizinde kritik bir rol oynar. Bu çalışma, TR Dizi’ndeki 2025 Mayıs’a kadar yayınlanan 739 sosyal bilim makalesini bibliyometrik analizle inceleyerek Türkiye’deki ÇKKV eğilimlerini değerlendirmiştir. Araştırmalar, 2020 sonrası artış göstermesine rağmen 2023-2024’te düşüş eğilimi sergilemiştir. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi en üretken kurum, Aşkın Özdağoğlu ise öne çıkan araştırmacı olarak belirlenmiştir. AHP, TOPSIS ve Entropi yöntemleri yaygınken, son dönemde PROMETHEE, EDAS ve ARAS gibi tekniklere ilgi artmıştır. Finansal performans ve sürdürülebilirlik temaları ön plandadır. En çok atıf alan çalışma, Uygurtürk ve Korkmaz’ın (2012) TOPSIS ile finansal analiz çalışmasıdır (123 atıf). Çalışma, metodolojik çeşitliliğe (WASPAS, COPRAS, MEREC) işaret ederken, hibrit yöntemlerin ve sosyoloji/kamu yönetimi gibi alanlarda uygulama eksikliklerini vurgulamaktadır. Gelecek araştırmalar için az kullanılan tekniklerin keşfi ve birlikte kullanımı önerilmektedir. Bu analiz, Türkiye’deki ÇKKV araştırmalarının dinamiklerini ortaya koyarak akademi ve politika yapıcılar için yol gösterici niteliktedir.

Social acceptance of electric vehicles is of great importance for environmental sustainability and economic development. This study aims to examine Turkish and English tweets about electric vehicles with sentiment analysis, text mining, and topic modelling techniques to reveal consumers’ electric vehicle purchasing behaviours, consumer perception and acceptance processes about electric vehicles, and social perceptions. The data was taken from the X platform, and high accuracy and F1 scores were obtained in both languages in the classification made with the deep learning-based LSTM model. The accuracy was 92.1% for English tweets and 96.7% for Turkish tweets. According to the sentiment analysis results, the perception of electric vehicles is generally positive in both languages. However, while the rate of neutral sentiment is higher in Turkish tweets, the rate of negative sentiment is higher in English tweets. This indicates that there is more criticism and debate about electric vehicles globally, while Turkish tweets have more neutral views on the subject. Word frequency analysis shows that positive comments about electric vehicles focus on economic and environmental advantages, while negative comments include concerns about charging time, battery life, and range concerns. The topic modelling identified three main themes related to electric vehicles: (1) reasons for being preferred by consumers and their purchasing tendencies, (2) the role of brands, (3) market developments and marketing strategies. In Turkish tweets, electric vehicle production, charging infrastructure, and consumer purchasing trends were at the forefront. In general, it is emphasised that charging infrastructure should be strengthened, battery performance should be improved, and costs should be reduced to accelerate the adoption of electric vehicles.

This study explores how linguistic and cultural differences shape social media discourses on green energy and sustainability by analysing English and Turkish tweets. Leveraging artificial intelligence-based text mining methods, the research examines users’ perceptions, emotions, and concerns about green energy on social media platforms. The findings reveal that in both languages, negative sentiments outweigh positive ones, with users frequently expressing their criticisms and apprehensions. However, significant thematic differences emerge based on language and culture. English tweets generally adopt a global and industrial perspective, while Turkish tweets are more focused on local, technical, and operational issues. By integrating sustainability into the analysis, this study highlights the interconnectedness of green energy discussions with broader environmental and societal goals. Social media platforms are shown to play a critical role in raising environmental awareness and influencing consumer perceptions. The results underline the importance of developing sustainability policies that consider regional dynamics, cultural contexts, and user expectations. Additionally, this study provides valuable insights for advancing climate research, media strategies, and digital marketing efforts. Ultimately, it emphasises the need for inclusive, informed, and innovative approaches to foster greener and more sustainable futures globally.

İnsanoğlu için önemli görülen şeyler bireyler arasında farklılık gösterdiğinden, yaşam kalitesi kavramının var olan birey sayısı kadar tanımının olduğu ifade edilebilir. Bu nedenle kavramı genel çerçevede ya da belirli özellikleri üzerinde değerlendiren ve genel geçerliliği bulunan bir ölçek bulunmamaktadır. U.S. News & World Report ve The Economist Intelligence Unit, Eurofond ile birlikte Numbeo yaşam maliyeti ve yaşam kalitesine dair nicel veriler yayınlayan, ülkelerin bu veriler ışığında yaşam kalitesi skorlarını hesaplayarak karşılaştıran küresel kaynaklardır. Bununla birlikte 2012 yılından beridir Numbeo tarafından yayınlanan “Yaşam Kalitesi İndeksi” son yıllarda ilgi çekici olmaya başlamıştır. Kitle kaynaklı küresel bir kaynak olan Numbeo, ülkelerin yaşam kalitesi düzeylerini sosyal, ekonomik ve çevresel göstergeler kapsamında belirlemektedir. Numbeo tarafından çerçevesi belirlenen gösterge seti ile ülkelerin yaşam kalitesi düzeyleri izlenebilir ve kontrol edilebilir. Bu kapsamda çalışmanın amacı, Numbeo tarafından sunulan yaşam kalitesi göstergeleri ve verileri ile ekonomik büyüme, kalkınma, ticaret, yatırım, girişimcilik ve teknoloji gibi alanlarda iş birliği sağlayarak refah düzeyinin artırılmasını amaçlayan OECD ülkelerinin yaşam kalitesi düzeylerinin değerlendirilmesidir. Yaşam kalitesinin belirli nitelikler açısından bir ölçüsünün tanımlanması ve OECD ülkeleri arasında kıyaslamalar yapılabilmesi için Çok Kriterli Karar Verme yöntemlerinden LOPCOW (LOgarithmic Percentage Change-driven Objective Weighting) ve COBRA (COmprehensive Distance Based RAnking) yöntemlerinden faydalanılmıştır. OECD ülkelerinin yaşam kalitelerinin artırılmasında rol oynayan en önemli kriterler “Trafikte Harcanan Süre İndeksi, Emlak Fiyatı-Gelir Oranı ve Yaşam Maliyeti İndeksi” olarak, en yüksek yaşam kalitesine sahip ülkeler ise sırasıyla Lüksemburg, Hollanda ve Danimarka belirlenmiştir. Ayrıca duyarlılık ve karşılaştırma analizleri yapılarak modelin geçerlilik ve güvenilirliği test edilmiştir.

Lojistik sektörü, bir ülkenin sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşmasında stratejik bir rol üstlenmektedir. Lojistik faaliyetlerin karşılaştırmalı analizini yapabilmek ve ülkeler arası verimlilik düzeylerini değerlendirmek amacıyla Dünya Bankası tarafından LPI (Logistics Performance Index-Lojistik Performans Endeksi) geliştirilmiştir. BRICS ülkeleri, dünya nüfusunun önemli bir kısmını barındırmakta ve hızla büyüyen ekonomileriyle küresel üretim, ticaret, yatırım ve enerji piyasalarında kritik roller üstlenmektedir. Çalışmanın amacı, BRICS entegrasyonunda yer alan ülkelerin lojistik performanslarını entegre çok kriterli karar verme (ÇKKV) yöntemleri ile analiz etmektir. LODECI (LOgarithmic DEcomposition Of Criteria Importance- Kriter Öneminin Logaritmik Ayrışımı) ve CRITIC (CRiteria Importance Through Inter-criteria Correlation- Kriterler Arası Korelasyon Yoluyla Kriter Önemi) yaklaşımları uygulanarak değerlendirme ölçütlerinin nesnel ağırlıkları hesaplanmıştır. Ülkelerin sıralaması, belirlenen kriter ağırlıkları kullanılarak MARA (Magnitude of the Area for the Ranking of Alternatives- Alternatiflerin Sıralanması İçin Alanın Büyüklüğü) yöntemi aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. MARA yöntemiyle gerçekleştirilen analiz sonucunda, BRICS ülkeleri arasında en yüksek lojistik performans düzeyine sahip ülke “Birleşik Arap Emirlikleri (BAE)” olarak tespit edilirken, en düşük performans gösteren ülke ise “İran” olarak belirlenmiştir.

Dijital dönüşüm çağında bankacılık sektörü, sürdürülebilirlik ilkelerinin stratejik karar alma süreçlerine entegre edilmesini zorunlu kılan hızlı bir evrim geçirmektedir. Bu çalışma, bankacılık stratejilerini Çevresel, Sosyal ve Yönetişim (ÇSY) kriterleri doğrultusunda değerlendirmek amacıyla çok kriterli karar verme (ÇKKV) tekniklerinden biri olan Bulanık Logaritmik Ağırlıklandırma Yöntemi (F-LMAW)’ni kullanmaktadır. Çalışma kapsamında; bankacılık teknolojileri, finansal teknolojiler (FinTech), regülasyon, müşteri deneyimi ve akademi gibi farklı uzmanlık alanlarından oluşan bir uzman grubu oluşturulmuş ve on temel kriter belirlenmiştir. Uzman görüşleri dilsel ölçekler kullanılarak toplanmış, bulanık sayılara dönüştürülmüş ve F-LMAW yöntemiyle analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, Veri Güvenliği ve Müşteri Gizliliği kriteri en yüksek öneme sahip olurken, bunu Dijital Etik ve Uyumluluk ve Enerji Verimliliği kriterleri takip etmektedir. Bu bulgular, bankacılık stratejilerinde yönetişim ve çevresel unsurların artan önemine işaret etmektedir. Çalışma, bankacılık stratejilerinin sürdürülebilirlik odaklı değerlendirilmesine yönelik sistematik bir çerçeve sunmakta ve karar vericilere yönelik yönetsel öneriler geliştirmektedir. Ayrıca çalışmanın sınırlılıkları ile gelecekteki araştırmalara yönelik önerilere de yer verilmiştir.