22 June 2026 in Modular Journal
Bu çalışmanın amacı, afet ve savaş sonrası kurulan geçici barınma yerleşimlerini mekânsal adaletin dağıtım, süreç ve temsil boyutları çerçevesinde karşılaştırmalı olarak incelemektir. Çalışma kapsamında, Türkiye’de 2023 Kahramanmaraş depremleri sonrası kurulan Hatay Büyükdalyan, Adıyaman, Katar-2 ve DEİK Yaşam Kenti ile 2011 sonrası zorunlu göç bağlamında oluşturulan Öncüpınar ve Nizip konteyner yerleşimleri, Ukrayna’da ise 2022 Rusya-Ukrayna Savaşı sonrası geliştirilen Borodianka ve Lviv geçici barınma merkezleri ile RE: Ukraine projesi ele alınmıştır. Araştırma, nitel yöntem kapsamında karşılaştırmalı vaka analizi yaklaşımıyla yürütülmüş, literatür taraması, resmî raporlar ve yerleşim planları üzerinden elde edilen veriler mekânsal adalet göstergeleri doğrultusunda değerlendirilmiştir. Bulgular, dağıtım adaletinin temel barınma ve altyapı hizmetlerinin sağlanması düzeyinde büyük ölçüde karşılandığını ancak açık alan niteliği, yaya güvenliği ve mekânsal okunabilirlik açısından sınırlılıkların bulunduğunu göstermektedir. Süreç adaleti bakımından karar alma mekanizmalarının çoğunlukla merkezî bir yapıda olduğu ve kullanıcı katılımının sınırlı kaldığı görülmüştür. Temsil adaleti açısından ise yerleşim düzenlerinin genellikle tekrarlı ve standartlaşmış bir mekânsal kurguya dayandığı belirlenmiştir. Çalışma, farklı kriz bağlamlarında geliştirilen geçici yerleşimleri mekânsal adalet çerçevesinde karşılaştırmalı olarak ele alarak literatüre katkı sunmaktadır.