Айгерім Бахтыгизова

Айгерім Бахтыгизова

Auto-generated profile, based on publicly available information

Айгерім Бахтыгизова

«Қазақ ұлттық аграрлық зерттеу университеті» КЕА

Research Focus & Metrics

Academic Career Length

2Years (2025-Present)

(Calculated once Scilit publication data is synced: current year − year of first publication + 1)

Representative Publications

View All Publications
30 September 2025 in Izdenister natigeler
Verified
Journal Article
Open access
АБАйгерім Бахтыгизова
Айгерім Бахтыгизова
GSGulnur Suleimanova
Gulnur Suleimanova
YDYerlan Dutbayev
Yerlan Dutbayev
Aidana KharipzhanovaAidana Kharipzhanova
Aidana Kharipzhanova
ВЦВладимир Цыганков
Владимир Цыганков
АКАлма Кохметова
Алма Кохметова
Бұл зерттеу Қазақстанның әртүрлі топырақ-климаттық жағдайларында жаздық қатты бидайдың кәдімгі тамыр шірігіне шалдығуына әсер ететін факторларды кешенді түрде талдауға арналған. Жұмыста фитопатологиялық бағалаудың заманауи әдістері, соның ішінде далалық, зертханалық және молекулалық-генетикалық зерттеулерқолданылды. Далалық тәжірибелер 2024 жылы екі өңірде (Алматы және Ақтөбе облыстарында) үш факторлы схема бойынша жүргізілді: өсімдік дамуының фазалары, жұқтыру фоны (фунгицидті, инфекциялық, табиғи) және 14 бидай сорты мен желілері. Зерттеу жаздық қатты бидайдың кәдімгі тамыр шірігіне шалдығу деңгейіне арналған. Зерттеу нәтижесінде өсімдіктің залалдану дәрежесі оның даму фазасына тікелей байланысты екені анықталды: аурудың таралуы (51,25%) және даму деңгейі (13,78%) ең жоғары көрсеткіштерге өнім жинау фазасында жеткен. Фунгицидтерді қолдану жоғары тиімділікті көрсетіп, залалдану деңгейі инфекциялық фонмен салыстырғанда 47%-ға төмендеген. Сорттардың ауруға төзімділік бойынша айтарлықтай айырмашылықтар байқалды: ең төменгі сезімталдық Гордейформе 254 (20%), Янтарная 160 (25,71%) және 248/245 линиясына (21,43%) тән болса, ең жоғары залалдану Серке (40,00%) және Янтарная 150 (37,14%) сорттарында тіркелді. Аурудың өнімділікке кері әсері инфекциялық фон жағдайында анықталды, себебі бұл фонда сабақ ұзындығы 14,6%-ға, масақ ұзындығы 12%-ға, дән массасы 9,8%-ға төмендеді. Ең жоғары өнімділікті Каргала 69 (15,93 г), №512 (Л-3599; 15,93 Г) және №545 (Целинница; 15,33 г) сорттары сақтап қалды.Зерттеу нәтижелері ауруға төзімді сорттарды селекциялауда және жаздық қатты бидайды қорғау жүйесін әзірлеуде практикалық маңызға ие.