Fazlı Irmak

Fazlı Irmak

Auto-generated profile, based on publicly available information

Fazlı Irmak

Ondokuz Mayıs Üniversitesi

Research Focus & Metrics

Academic Career Length

3Years (2024-Present)

(Calculated once Scilit publication data is synced: current year − year of first publication + 1)

Representative Publications

View All Publications
14 March 2024 in Hitit Sosyal Bilimler Dergisi
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
FIFazlı IRMAK
Fazlı IRMAK
EŞEmrah Şahi̇n
Emrah Şahi̇n
Şirket değeri, şirketin bir bütün olarak tüm varlıkları, borçları, teknolojisi, insan ve entelektüel sermayesi ile gelecek dönemlere ait nakit akışlarının dikkate alınmasıyla ortaya çıkan bir kavramdır. Modern finans yaklaşımı perspektifinde firma değerinin gerçeğe en uygun şekilde belirlenebilmesi veya tahmin edilebilmesi ilgili paydaşlar için önem arz etmektedir. Finansal piyasalarda yaşanan gelişmeler, satın alma ve birleşmeler, halka arz, borsada işlem görme, özelleştirme gibi nedenlerle yatırımcılar ve firma sahipleri, gerçek firma değerini bilmek isterler. Özellikle finansal yatırım yapan kişi ve/veya kurumlar, borsada işlem gören firmaların gerçek değerinin ne olduğunu bilerek yatırım yapmak isterler. Çünkü firmanın gerçek değeri ile borsada işlem gören fiyatı arasındaki ilişki, yatırımcının yatırım kararlarını etkileyecektir. Firma değeri tespitinde farklı teknik analiz yöntemi uygulanabilir olmasına rağmen, finans yazınında en çok öne çıkanlar Ekonomik Katma Değer (EVA), Pazar Katma Değer (MVA), Özsermayeye Serbest Nakit Akımları (FCFE) ve Firmaya Serbest Nakit Akımları (FCFF) uygulamalarıdır. Literatür çalışmalarında farklı değerleme yöntemleri ile firma değerleme analizlerinin yapıldığı belirlenmiş ve yapılan analizler sonucunda firma değerlemede etkin olan bir yöntem üzerinde uzlaşı sağlanamadığı belirlenmiştir. Bu çalışmada, firma değerleme yöntemlerinin etkinliğinin sektörel olarak farklılık gösterebileceği düşünülerek, hangi sektör için hangi değerleme yönteminin etkin olduğu belirlenmeye çalışılmıştır. Bu kapsamda çalışmanın amacı, hisse senedi piyasa fiyatının belirlenmesinde ekonomik katma değer, pazar katma değer, özsermayeye serbest nakit akımları ve firmaya serbest nakit akımları yöntemlerinden hangisinin daha iyi tahmin gücüne sahip olduğu hem model hem de sektörel karşılaştırma ile ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda, Borsa İstanbul bünyesinde belirlenmiş finans dışı 19 sektörde faaliyet gösteren ve 31/12/2022 tarihinde en büyük aktif değere sahip olan 17 farklı şirket araştırmaya dahil edilirken, 2018 ile 2022 yılları arasında yıllık bilanço ve gelir tablosu verilerinden hareketle hisse değeri temel analizlerle tespit edilip en iyi tahmini yapan yöntem araştırma kısıtında belirlenmiştir. TUPRS firması Sınai Endeksi ve Kimya Endeksinde ve THYAO firması ise Hizmet Sektörü ve Ulaştırma Sektöründe lider konumda olduğu için dört sektörde iki firma değerlemeye alınmıştır. Değerleme yöntemleri ile hesaplanan firma değerlerinin kamuya açıklanan bilgiler kısıtında ve kamuya açıklanan bilgilerin doğru olduğu varsayımı üzerinden hareket edilmiştir. Çalışmada kullanılan veriler İş Yatırım, İnvesting Web sitelerinden ve Thomson Reuters Eikon programından elde edilmiştir. Derlenen veriler Excell programında düzenlenerek, firmanın ekonomik katma değer, pazar katma değer, özsermayeye serbest nakit akımları ve firmaya serbest nakit akımları yöntemleri ile 31/12/2022 tarihli hisse değerleri hesaplanmıştır. Firmaların dört farklı yönteme göre elde edilen değerleri ile 31/12/2022 tarihli piyasa değerleri karşılaştırılarak gerçek değer ile piyasa değeri arasındaki ilişki üzerinden ilgili sektörde tahmin gücü yüksek değerleme yöntemine karar verilmiştir. Yapılan hesaplamalar sonucu elde edilen bulgulara göre, araştırmada kullanılan yöntemlerin (EVA, MVA, FCFA ve FCFE) hisse fiyatı tahmininde farklı sonuçlar verdiği görülmüştür. Tüm sektörler için tek bir değerleme yönteminin en iyi sonucu verdiğine ilişkin kanıtlara ulaşılmamıştır. Gerçekleşen değer ile karşılaştırma yapıldığında ise, en iyi sonuç veren teknik analiz yönteminin sektörel olarak farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır. Ancak genele bakıldığında FCFE ve MVA yöntemlerinin daha fazla sektörde etkin olduğu belirlenmiştir. Model ve sektör farklılaşmasının ortaya çıkan sonuçlar üzerinde direk etkisinin olması nedeniyle, tüm paydaşların analiz ve değerlendirme yelpazelerini geniş tutmalarının yatırım kararı süreçlerine pozitif katkı sağlayabileceği iddia edilebilir.

31 July 2025 in Abant Sosyal Bilimler Dergisi
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
FIFazlı Irmak
Fazlı Irmak
Çalışmada, 2000/1-2024/9 dönemleri arası Türkiye GPR endeksi ile sektörel endeks getirileri arasındaki ilişki araştırılmıştır. Değişkenler arasında eşbütünleşme ilişkisi belirlenmiştir. PNARDL analizi sonucunda, kısa dönemli şokların uzun dönemde giderildiği belirlenmiştir. GPR endeksinde yaşanan pozitif şokların sektörel endeks değerlerini azalttığı, negatif şokların ise artırdığı tespit edilmiştir. Wald testi sonucunda GPR endeksi ile sektörel endeks arasında asimetrik ilişki olduğu belirlenmiştir. Her bir sektör için PNARDL analiz sonuçları incelendiğinde, kısa vadede jeopolitik risklerde artışın birçok sektörde düşüşe neden olduğu, jeopolitik risklerdeki kısa vadeli negatif şokların ise daha az sayıda sektörü etkilediği belirlenmiştir. Uzun vadede, sadece jeopolitik risklerdeki artışların bazı sektörler üzerinde negatif etkisi olduğu tespit edilmiştir. Jeopolitik risklerdeki pozitif şoklar ile sektörel endeks arasında çift yönlü ve negatif jeopolitik risk ile sektörel endeks arasında sektörel endeksten jeopolitik riske doğru olduğu nedensellik tespit edilmiştir.

5 April 2024 in ADAM AKADEMİ Sosyal Bilimler Dergisi
Verified
Journal Article
Closed access
FIFazlı Irmak
Fazlı Irmak
EŞEmrah Şahin
Emrah Şahin
AAAhmet Aknar
Ahmet Aknar
Savaş, jeopolitik riskler, doğal afet gibi olaylarda yatırımcılar, algıladıkları riskten kaçınma refleksi gösterir. 24 Şubat 2023 tarihinde Rusya tarafından “özel bir operasyon” açıklaması sonrası başlatılan savaşta da küresel yatırımcılar, riskten kaçınma yaklaşımı ile borsa pozisyonlarında değişikliğe gitmişlerdir. Bu sebeple Rusya-Ukrayna savaşının, Türkiye’nin Rusya ve Ukrayna ile ticari faaliyetlerinde diğer sektörlere göre yüksek ticari hacme sahip olan BİST Enerji, BİST Gıda, İçecek ve BİST Turizm Sektörel Endekslerinde yer alan firmaların getirileri üzerinde etkisinin varlığını belirlemek amacıyla Olay Çalışması (Event Study) gerçekleştirilmiştir. Yapılan analiz sonucunda, sektörlerde en geniş etkinlik süresini ifade eden 41 ve 31 günlük ([-21, 20], [-15, 15]) etkinlik pencerelerinde, sektörlerde yer alan firmaların kümülatif ortalama anormal getirilerinin istatistiksel olarak anlamlı negatif olduğu belirlenmiştir. Her bir sektör için kümülatif ortalama anormal getirilerdeki anlamlı negatif ilişki, etkinlik öncesi dönemler olan [-20, 0] ve [-15, 0] etkinlik penceresinde de tespit edilmiştir. Etkinlik sonrası dönemde BİST Gıda, İçecek ve BİST Turizm sektörlerinde kümülatif ortalama anormal getirilerin pozitif olduğu belirlenmiştir. Olay gününe kadar getirilerde yaşanan düşüşün, olay sonrasında devam etmemesinin savaş öncesi, savaşa ilişkin yapılan hazırlıklara yatırımcıların tepkisinden kaynaklandığı düşünülmektedir. Savaş sonrası dönemde CAAR değerlerindeki negatif etkinin pozitife dönmesi ise, savaş sebebiyle yalnızlaşan Rusya’ya, Türkiye’nin yapıcı tutumu ve arabulucu pozisyonu nedeniyle Türkiye için ticari avantaja dönüşebileceği beklentisinden kaynaklanıyor olabilir.

20 March 2026 in Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
FIFazlı IRMAK
Fazlı IRMAK
Bu çalışma, ülkeye özgü jeopolitik riskler ve küresel jeopolitik riskler ve bileşenlerinin Türkiye hisse senedi piyasası üzerindeki etkilerini ve bu etkiler karşısında çevresel, sosyal ve yönetişim (ESG) kriterlerine uyum sağlayan firmaların dayanıklılığını incelemektedir. Ocak 2015 – Haziran 2025 dönemine ait aylık veriler kullanılarak ESG ve ESG dışı firmalar karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Ayrıca Türkiye’deki ESG kriterlerine uyum sağlayan firmalar ile diğer firmaların jeopolitik şoklara karşı dayanıklılıkları karşılaştırılmış ve Covid-19 ve Rus-Ukrayna savaşının etkileri de incelenmiştir. Çalışma amaçları doğrultusunda bağlantılılık ilişkisi ve oynaklık yayılımını belirlemek üzere zamanla değişen parametreli vektör otoregresyon (TVP-VAR) modeli, Bayesian yapısal zaman serisi (BSTS) analizi ve Quantile-on-Quantile (QQR) regresyon yöntemleri kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, ESG uygulamalarının firmaları jeopolitik şoklardan koruma etkisine dair anlamlı kanıtlar sağlamadığını göstermektedir. Özellikle uzun vadede, ESG firmalarının ESG dışı firmalara kıyasla daha fazla şok alıcısı konumda olduğu ve daha yüksek volatiliteye maruz kaldığı belirlenmiştir. Çalışmanın bir diğer çıktısı, dinamik bağlantılılık sonuçlarına göre jeopolitik risklerin hisse senedi piyasaları üzerindeki etkisi farklı frekanslarda farklılaşmaktadır. Belirsizlik endekslerinden sadece küresel jeopolitik risk endeksi oynaklık yayıcısı konumunda iken diğer jeopolitik risk endeksleri ve ESG ve ESG dışı borsa endeksleri oynaklık alıcı konumundadır. Çalışma, ESG yatırımlarının risk yönetimi boyutuna dair politika yapıcılara ve yatırımcılara önemli çıkarımlar sunmaktadır.

21 August 2024 in Pamukkale University Journal of Social Sciences Institute
Verified
Journal Article
Closed access
EŞEmrah Şahin
Emrah Şahin
FIFazlı Irmak
Fazlı Irmak
Finansal gevşeklik, bir firmanın sahip olduğu likiditesi yüksek varlıklar ile borçlanabilme yeteneğinin toplamından oluşmaktadır. Literatürde, finansal gevşekliği yüksek olan firmaların piyasaya yeni ürünler sunmak, yeni pazarlara girmek gibi yeni stratejiler deneme gücünün yetebileceği iddia edilmektedir. Bu çalışmada, finansal gevşeklik ile Ar-Ge yatırımları arasındaki ilişkiyi belirlemek üzere BİST İmalat Sektöründe yer alan firmaların 2018/Q1- 2023/Q3 dönemleri arasındaki mali verileri analiz edilmiştir. Çalışmada finansal gevşekliği temsil eden mevcut, geri kazanılabilir ve potansiyel gevşeklik türleri bağımsız, Ar-Ge yoğunluğu ise bağımlı değişken olarak ele alınmıştır. Çalışmanın amaçlarına uygun olarak gevşeklik türleri ile Ar-Ge yatırımları arasındaki doğrusal ya da eğrisel ilişkinin varlığı regresyon yöntemi ile incelenmiştir. Analiz sonuçlarına göre, mevcut gevşeklik ile Ar-Ge yoğunluğu arasında U şeklinde eğrisel, potansiyel gevşeklik ve geri kazanılabilir gevşeklik ile Ar-Ge yoğunluğu arasında ters U şeklinde eğrisel ilişki tespit edilmiştir. Elde edilen bu sonuç, geri kazanılabilir gevşeklikte davranışsal teorisyenleri desteklerken, mevcut gevşeklik özelinde davranışsal teorisyenleri kısmen destekleyen sonuçlara ulaşılmıştır.

30 September 2024 in Ekonomi, Politika & Finans Araştırmaları Dergisi
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
FIFazlı Irmak
Fazlı Irmak
Finansal gevşeklik kavramı, işletmenin olması gerekenin üzerinde elde tuttuğu varlıkları ve borçlanma yeteneğinin toplamını ifade etmektedir. Finansal gevşeklik kaynaklarını kaynak yapısı teorisyenleri, firmaların ihtiyaç anında başvurabileceği güç kaynağı olduğunu ileri sürerken, vekalet teorisyenleri gevşekliği, yöneticilerin kendi çıkarlarını önceleyerek veya israf ederek firma değerini olumsuz etkileyeceklerini ileri sürmektedir. Bu çalışmada, mevcut gevşeklik, potansiyel gevşeklik ve geri kazanılabilir gevşeklik ile piyasa temelli performans göstergeleri arasındaki ilişki ve bu ilişkide mülkiyet yapısı değişkenlerinin düzenleyici etkisi araştırılmıştır. Araştırma kapsamında 2018/Q1-2023/Q3 dönemi arasında BİST100 endeksinde işlem gören firmalar, GMM yöntemi ile analiz edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, tüm finansal gevşeklik türleri ile piyasa temelli performans göstergeleri olan Tobin Q, PD/DD ve F/K arasında pozitif ilişki belirlenmiştir. Mevcut gevşeklik, potansiyel gevşeklik ve geri kazanılabilir gevşeklik ile Tobin Q, PD/DD ve F/K değişkenleri arasındaki ilişkide, vekalet teorisi kapsamında mülkiyet yapısı ve yönetim kurulu yapısının düzenleyici etkisine ilişkin GMM analiz sonuçlarına göre; yönetimsel mülkiyet, mülkiyet yoğunluğu, yönetim kurulu bağımsızlığı ve yönetim kurulu büyüklüğünün farklı seviyelerde düzenleyici etki bulunmuştur. Yabancı mülkiyetinin gevşeklik ile performans arasındaki ilişkide düzenleyici etkisine ilişkin yeterli kanıtlara ulaşılamamıştır.