Bu araştırmada, Erzurum ili Hınıs ilçesindeki sığırcılık işletmelerinin sağım yönetimini değerlendirmek amacıyla 378 işletme ile yüz yüze görüşülerek yapılan anketlerden elde edilen veriler kullanılmıştır. İşletmelerin %51.0’inde sağım esnasında ineklere yem verilmediği, %85.0’inde sağım öncesi meme temizliği yapıldığı ve %89.2’sinde elle sağım tercih edildiği belirlenmiştir. Sığır yetiştiricilerinin %73.0’ü sağımdan sonra sütü alüminyum kaplarda bekletmektedirler. Yetiştiricilerin %68.0’i ineklerinin sonbaharda doğurmasını isterken, %61.0’i hayvan başına süt veriminin yaz mevsiminde daha çok olduğunu ifade etmektedir. Yetiştiricilerin sadece %9.0’u devletin vermiş olduğu süt desteklemelerinden faydalanmaktadır. Hınıs ilçesinde sağmal ineklerin yemlenmesi, sağım yönetimi, sütün muhafazası ve devlet teşviklerinden yararlanma konusunda gelişme olmaması önemli sorunlar olarak ortaya çıkmıştır. Bunun nedeni olarak, Hınıs ilçesinde süt sığırcılığı ile uğraşan işletmelerin sermaye yetersizliği, bu faaliyeti yapanların bilgi birikimlerinin çok az oluşu yani geleneksel yöntemlerle hayvancılık yapıldığı söylenebilir. Sonuç olarak, bu sorunların çözümü için sığır yetiştiricilerine ilgili konularda eğitim ve danışmanlık desteği verilmesi gerekir.

Bu çalışma Erzurum ili Narman ilçesinde bulunan sığır barınaklarına ilişkin yapısal özelliklerin belirlenmesi, mevcut sorunları ve çözüm önerilerini ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla Narman ilçe ve köylerinde 208 işletme sahibiyle yüz yüze anket yapılarak veriler elde edilmiştir. İşletmelerde yer alan barınakların % 55.3’ü klasik bağlı duraksız, % 38.5’i bağlı duraklı, % 6.3’ü ise serbest duraklı kapalı sistem karakterindedir. Söz konusu barınakların ortalama kapasitesi 38 baş ve barınak yaşı ortalama 17.1 yıl olarak belirlenmiştir. Sığırcılık işletmelerinin % 55.3’ünün ahır duvarlarında taş yapı malzemesi, ahır tabanında % 43.8 beton, çatı örtü malzemesi olarak % 48.1 oranında sac, yemliklerde ise % 48.1’i ahşap yapı malzemesi kullanmışlardır. Ahırların sadece % 6.3’ünde yem yolu, % 47.5’sinde 2 adet pencere ve % 45.7’sinde 1 adet, % 40.0’ında ise 2 adet baca bulunmaktadır. İşletme barınaklarının % 91.3’ünde doğum bölmesi bulunmadığı, % 88.5’inde dana, düve ve inek çağındaki hayvanların aynı ahırda barındırıldığı, % 78.8’inde yataklık kullanıldığı ve yataklık çeşidi olarak ilk sırada % 87.8 oranında kuru gübrenin kullanıldığı tespit edilmiştir. İşletmelerin % 76.9’unda gübrenin ahır yakınında açıkta depolandığı, % 53.4’ünde gübrenin tarlada gübre olarak, % 38.0’inde yakacak olarak kullanıldığı belirlenmiştir. Narman ilçesinde ahır tipleri, havalandırma ve gübreleme gibi problemlerin çözümü için eğitim ve teşvike ihtiyaç vardır.

Bu araştırma, sığır yetiştiricilerinin çiftlik yönetimi ve buzağı yetiştirme uygulamalarını belirlemek amacıyla Erzurum İli Narman İlçesi’nde yapılmıştır. Bu amaçla Narman ilçe ve köylerinde 208 işletme sahibiyle yüz yüze anket çalışması yapılarak veriler elde edilmiştir. Ankete katılan yetiştiricilerin sadece % 13,5'i, düzenli olarak kayıt tuttuğunu ifade etmiştir. İşletmelerin % 59’unun teknik bilgi desteği alma ihtiyacı hissettiklerini ve çoğunlukla (% 31) bu bilgiyi Veteriner Fakültesi vasıtasıyla edindikleri belirlenmiştir. İneklerin kızgınlığa gelme belirtisi olarak işletmelerin çoğunluğunun (% 43) genel belirtilerin hepsini esas aldığı ve yetiştiricilerin % 83’ünün doğum sonrası ilk kızgınlıkta tohumlama yaptıkları tespit edilmiştir . Yetiştiricilerin % 66’sının suni tohumlama yaptırırken % 97’si bu uygulamadan memnun kaldığını bildirmiştir. İşletmelerin % 47’sinde buzağılara ağız sütü verilmediği belirlenmiş, verilen işletmelerde ise buzağıların ağız sütünü annesini emerek (% 40) ya da biberonla (% 57) aldığı saptanmıştır. Ayrıca, yetiştiricilerin % 84 ü üç günden daha az süreyle ağız sütü verdiklerini ifade etmişlerdir. Buzağılara normal süt verme süreleri ise çoğunlukla 4-5 (% 51) aydır.

Bu araştırma Iğdır ilinde sığır yetiştiriciliği yapan işletmelerinin yapısını ve mevcut durumunu incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmada 162 işletme sahibiyle soru ve cevap şeklinde anket yapılmıştır. Veriler 2 (ki-kare) testi ile analiz edilerek, yüzdelik değerler şeklinde verilmiştir. İşletmecilerin ortalama yaşları 44.9±1.0 olarak, işletmelerde ortalama 86.5±5.7 dekar arazi olduğu, bu arazilerin 74.8±4.1 dekarı sulu, 11.7±3.8 kuru tarım arazilerinde oluştuğu tespit edilmiştir. İşletme başına düşen ortalama sığır 20.9±1.3 baş olarak belirlenmiştir. Yetiştiricilerin %84.0 oranında ahırları geleneksel ve %16.0’sı modern olarak yapıldığı, işletmelerin sahip oldukları ahırların %88.3’ünün kapalı-bağlı, diğerlerinin ise açık-serbest ve yarı açık sırasıyla %3.7 ve %8.0 oranlarında ahır tiplerine sahip oldukları belirlenmiştir. Yetiştiricilerin bölgede barınak yapımında %53.7 oranında betonarme (tuğla vs.), %31.5’inin taş + kerpiç, %12.4’ünün taş ve %2.4’ünün ise sadece kerpiç kullandıkları belirlenmiştir. Yetiştiricilerin %74.1’inin kayıt tuttuğu ve %25.9’unun ise tutmadığı belirlenmiştir. Yetiştiricilerin %82.1’i bir hayvancılık organizasyonuna kayıtlı olduğu belirlenmiştir. İşletmelerde sağımın %54.3’ü seyyar sağım makinesiyle, %38.3 elle, %1.9’u sağım ünitesiyle ve %5.6’sı elle+seyyar makine ile yapıldığı belirlenmiştir. İşletmelerde %80.8 oranında meme temizliği yapıldığı belirlenmiştir. Sonuç olarak, yetiştiricilerin hayvan bakım ve beslenmesi konusunda yeterli bilgi ve araziye sahip oldukları belirlenmiştir. Bu nedenle yetiştiricilerin modern sığır çiftlikleri kurmaları teşvik edilmelidir.

This study was conducted to determine the common animal feeding practices as well as types of feeds used in the cattle enterprises located in the central county of Erzincan province. For this purpose, data were obtained by conducting a face to face survey with 401 dairy cattle breeders. Percentages of the enterprises which moved their animals to pasture in March, April, May and June were respectively 2.6%, 56.7%, 39.3% and 1.3%. Cattle breeders tended generally to buy concentrate feed from feed mills, while majority of them (74.8%) grew forage crops in their own enterprises. The most commonly used roughage types were wheat-barley straw (95.8%), alfalfa hay (78.1%) and meadow hay (52.1%), while crushed barley (92.0%), wheat bran (78.6%), dairy cattle feed (68.3%) and cattle fattening feed (50.6%) were prominent as concentrate feeds. It was also determined that feeds in the majority of the enterprises (97.5%) were distributed to animals by hand. Data regarding weaning age of calves indicated that 0.6% of the enterprises weaned their calves at one month of age, 10.9% at two months of age, 79.7% at three-four months of ages, 5.4% at five-six months of ages and 3.4% at seven months of age or older. In conclusion, the awareness of the breeders about updated cattle feeding practices and especially for silage corn planting as well as usage of maize silage for nutrition of animals must be increased and the incentives and financial supports in this respect has to be raised for profitable cattle husbandry in central county.