Background: This cross-sectional study aims to investigate the retino-choroidal degenerative effects of periodontitis, metabolic syndrome (Mets), and the combination of these diseases using optical coherence tomography (OCT) measurements. Methods: Ninety-two patients selected according to inclusion criteria were divided into four groups: systemically and periodontally healthy (control), systemically healthy periodontitis (PD), periodontally healthy metabolic syndrome (MetS), and periodontitis and metabolic syndrome combined (PD-MetS). The systemic inflammatory–oxidative effects of periodontitis and MetS were biochemically evaluated using the serum TNF-α level, IL-1β/IL-10 ratio, and oxidative stress index (OSI: TOS/TAS). Retinal (AMT, pRNFLT, and GCL + T) and choroidal (SFCT) morphometric measurements and vascular evaluations (foveal capillary density) were performed via OCT Angio with swept-source technology. Results: Both periodontitis and Mets cause systemic inflammatory stress characterized by significant increases in the IL-1β/IL-10 ratio and OSI (p < 0.05). Compared to the control group, the AMT was significantly thinner in the MetS group, the pRNFLT was significantly thinner in the PD-MetS group, and the SFCT was significantly thinner in both groups (p < 0.05). The GCL+ was slightly thicker in the Mets groups. (p > 0.05) Foveal capillary density did not differ significantly among the groups. (p > 0.05). Conclusions: Periodontitis-related inflammatory stress alone causes changes in retinal and subfoveal choroidal thicknesses that are not statistically significant. On the other hand, when combined with Mets, it may significantly provoke the retinal neurodegenerative effects of this disease.

Background: The aim of this study was to comprehensively investigate the potential degenerative effects of periodontitis severity on retinal and choroidal structures in patients with different types of diabetic retinopathy (DR). Materials and Methods: The study’s Clinical Trials Registration Number is NCT07137013. A total of 100 participants (56 females and 44 males), each group consisting of 20 individuals, were allocated into five groups: systemically healthy controls (G1), diabetic patients without DR (G2: DM+ DR−), non-proliferative DR without diabetic macular edema (G3: NPDR DME−), non-proliferative DR with diabetic macular edema (G4: NPDR DME+), and proliferative DR (G5: PDR). Ocular examinations were performed using optical coherence tomography (OCT) and OCT angiography (OCTA). Retinal layer thicknesses, choroid-sclera interface (CSI), ganglion cell layer (GCL), retinal nerve fiber layer (RNFL), and peripapillary CSI were assessed by OCT, whereas superficial and deep retinal vessel densities and the foveal avascular zone (FAZ) were evaluated by OCTA. Clinical periodontal status was assessed using plaque index (PI), gingival index (GI), bleeding on probing (BOP), probing pocket depth (PPD), and clinical attachment loss (CAL). Results: In the G3 and G5 groups, the presence of stage III–IV periodontitis was associated with a marked increase in retinal layer thickness. GCL + Inner Plexiform Layer (GCL+) thickness was significantly reduced in individuals with stage III–IV periodontitis in almost all regions of the G5 group, except for the 3 mm nasal and inferior areas. Peripapillary CSI values showed a significant decrease with increasing periodontitis severity. RNFL thickness was significantly reduced in individuals with stage III–IV periodontitis, particularly in the G5 group. OCTA analyses demonstrated significant reductions in superficial and deep retinal vessel densities in several regions in the presence of stage III–IV periodontitis. Moreover, FAZ areas were significantly enlarged in individuals with stage III–IV periodontitis in the G2 and G5 groups. Conclusions: Periodontal inflammation, particularly in advanced periodontitis (stage III–IV), induces degenerative changes in the retinal microvasculature and neural tissues. Increasing periodontitis severity may represent a potential provoking factor in the pathogenesis of DR.

This cross-sectional study aimed to compare highly trained athletes and non-athlete individuals in terms of endodontic status and oral health parameters, considering nutritional and psychological factors. Highly trained athletes (n = 50) and non-athlete individuals (n = 50) aged 18–30 years were included. Clinical examination evaluated the endodontic and periapical status, decay experience (DMF-T), non-carious tooth wear and periodontal indexes. The Oral Health Impact Profile-14 (OHIP-14), Perceived Stress Scale and Mental Well-Being Scale were administered. In addition, daily nutrient elements and potential renal acid load (PRAL) were calculated using a one-year food frequency questionnaire. Comparisons between the groups used the independent t-test/Mann-Whitney U test, Fisher’s exact test and ANCOVA (α = 0.05). Athletes showed higher numbers of teeth requiring endodontic treatment, periapical index scores, decayed teeth, and periodontal index scores compared to non-athletes (p < 0.05). PRAL, organic acid, vitamin D, B vitamins, meal frequency, and mental well-being were also higher in athletes (p < 0.05). Sucrose, carbohydrate, and vitamin C intake had significant effects on endodontic status (p < 0.05). The results revealed that athletes had higher numbers of teeth requiring endodontic treatment, decayed teeth, and periodontal symptoms. Education and prevention programs on oral care and nutrition may help improve their oral health.

Kanıta dayalı tıp (KDT), en iyi mevcut bilimsel kanıtın klinik uzmanlık ve hasta değerleriyle bütünleştirilmesini hedefleyen bir yaklaşımdır. Birinci basamakta KDT; geniş hasta popülasyonuna ilk temas noktası olması nedeniyle klinik sonuçların iyileştirilmesi, gereksiz müdahalelerin azaltılması ve maliyet etkinliğin artırılmasında kritik rol oynar. Bu bölüm, KDT’nin kuramsal temellerini (kanıt hiyerarşisi, GRADE), birinci basamaktaki önemini ve başlıca uygulama alanlarını (klinik rehberler, kronik hastalık yönetimi, tarama programları, aşılama ve antimikrobiyal dirençle mücadele) özetlemektedir. Kanıta dayalı rehberlerin hipertansiyon, diyabet, astım ve KOAH gibi hastalıklarda morbidite ve mortaliteyi azalttığı; servikal, meme ve kolorektal kanser taramalarının erken tanı ve prognozu iyileştirdiği vurgulanmaktadır. Uygulamadaki engeller arasında zaman kısıtı, güncel kanıtlara erişim güçlüğü, rehberlerin yerel uyarlanması, dil bariyerleri ve mesleki alışkanlıklar öne çıkmaktadır. Çözüm olarak, özet rehberler, mobil karar destek araçları, elektronik sağlık kayıtlarına gömülü uyarılar ve sürekli tıp eğitimi önerilmektedir. Dijitalleşme, kanıtın bakım noktasında hızlı ve bağlama duyarlı biçimde kullanılmasını kolaylaştırırken, veri güvenliği ve mahremiyet gibi riskler dikkatle yönetilmelidir. Sonuç olarak KDT, birinci basamakta hasta güvenliği ve hizmet kalitesini artırmanın vazgeçilmez yoludur; sistem düzeyinde destek, eğitim ve güvenilir dijital altyapı başarı için gereklidir.

Perkütan dilatasyon trakeostomi (PDT), yoğun bakım ünitelerinde yatak başında uygulanan, minimal invaziv bir girişimdir. Uzamış mekanik ventilasyon ihtiyacı veya üst havayolu obstrüksiyonunda tercih edilir. Endotrakeal entübasyona göre; hasta konforunun artması, sedasyon ihtiyacının azalması, sekresyonların daha etkin temizlenmesi ve ağız bakımının kolaylaşması gibi avantajlar sağlar. İşlem öncesi; anatomik işaret noktaları belirlenmeli, laboratuvar parametreleri (özellikle trombosit sayısı ve koagülasyon testleri) değerlendirilmelidir. Ultrasonografi vasküler yapıları ve giriş yerini saptamada yardımcıdır. PDT’nin uygulanmasında en az üç hekimden oluşan deneyimli bir ekip önerilir. Bronkoskopi eşliğinde işlem, komplikasyonları azaltır. Trakeostomi tüpü hastanın özelliklerine göre seçilmeli, farklı boylarda tüpler hazır bulundurulmalıdır. Komplikasyonlar erken ve geç dönemde görülebilir. Erken komplikasyonlar; hemoraji, pnömotoraks, pnömomediastinum ve yanlış tüp yerleşimidir. Geç komplikasyonlar arasında trakeal stenoz, fistül, trakeomalazi ve tüp dislokasyonu bulunur. En sık görülen komplikasyon kanamadır; özellikle vasküler anomaliler dikkatle değerlendirilmelidir. Sonuç olarak, PDT güvenli, düşük maliyetli ve etkili bir yöntemdir. Uygun hasta seçimi, deneyimli ekip, ultrason ve bronkoskopi rehberliği ile komplikasyonlar en aza indirilebilir.