Talgat Temirbayev

Prof. Dr. Talgat Temirbayev

orcid

Research Focus & Metrics

Academic Career Length

4Years (2023-Present)

(Calculated once Scilit publication data is synced: current year − year of first publication + 1)

Representative Publications

View All Publications
8 September 2024 in BULLETIN of L.N. Gumilyov Eurasian National University. HISTORICAL SCIENCES. PHILOSOPHY. RELIGION Series
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
TTTalgat Temirbayev
Talgat Temirbayev
ATAigerim Temirbayeva
Aigerim Temirbayeva
Мақалада Қазақстан, Қырғызстан, Өзбекстан, Тәжікстан, Ресей және Беларусь елдеріндегі мемлекеттік-конфессиялық қатынастарды реттеудегі дінтану сараптамасының рөлі қарастырылады. Діни қызметті реттейтін заңнамаға жүргізілген талдау және сараптамалық сұхбаттар осы мемлекеттердің әрқайсысында дінтану сараптамасына көзқарастардың жалпы ерекшеліктерін де, анықтауға мүмкіндік береді. Экстремизм мен радикалдануға қарсы күрес контекстіндегі сараптаманың тиімділігін, сондай-ақ оның тұрақтылық пен қоғамдық тәртіпті қолдауға әсерін бағалауға баса назар аударылады. Дінтану сараптамасын жүргізу кезінде ТМД елдерінің алдында тұрған негізгі сын-қатерлер, соның ішінде мемлекеттік бақылау мен дін бостандығы арасындағы теңгерім қажеттілігі анықталды. Мақалада сараптамаға қатысты сын-ескертпелер, оның ішінде оны саясаттандыру және діни бірлестіктердің құқықтарына нұқсан келтіру қарастырылады. Қорытындылай келе, дінтану сараптамасын жетілдіру перспективалары талқыланады, олар мемлекеттік құрылымдар арасындағы үйлестіруді күшейтуді және аймақтағы конфессияаралық бейбітшілікті нығайтуға ықпал ететін тәуелсіз сарапшылардың белсенді қатысуын қамтиды.

1 June 2023 in Eurasian Journal of Religious studies
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
TTTalgat Temirbayev
Talgat Temirbayev
ATA. Temirbayeva
A. Temirbayeva
ARA. Ryskiyeva
A. Ryskiyeva
AKA. Kuranbek
A. Kuranbek
The development of new technologies has made tremendous changes all over the world. Not only production processes are being digitalized, but also the daily life of a person. The digital landscape of modernity is embracing more and more users in the world. Thanks to these processes, people have access to global databases, the opportunity to study online, and establish contacts with new people around the world. Thus, globalization has embraced all of humanity. However, along with the positive realities, we also received negative facts. Thus, the Internet space has become a convenient platform for various kinds of manipulations: political, social, religious, etc. Today, everything that happens in the country and in the world resonates in the media space and affects the socio-psychological climate of the world community. Proselytism, appeals in social networks and on various media resources have also become a new reality. So, some destructive organizations are using the Internet space to recruit new adherents. To this end, a wide range of content has been prepared for different target groups. In this regard, it became necessary to create counter-actions against such destabilization. Many countries, including Kazakhstan, have begun to develop plans to block illegal content. Ensuring digital security in the Internet space has become one of the key areas of state security. In this regard, this article will consider aspects of prevention, prevention and suppression of illegal actions in the digital space of Kazakhstan on the example of Tengrian communities. Key words: Tengri online, prevention online, prevention of radicalism, prevention of Tengri communities, radical Tengrianism Развитие новых технологий внесли колоссальные изменения во всем мире. Цифровизации подвергаются не только производственные процессы, но и повседневная жизнь человека. Цифровой ландшафт современности охватывает все больше пользователей в мире. Благодаря этим процессам у людей появился доступ к мировым базам данных, возможность обучения в онлайн-формате, установления контактов с новыми людьми по всему миру. Тем самым глобализация охватила все человечество. Однако, вместе с позитивными реалиями, мы получили и негативные факты. Так, интернет-пространство стало удобной площадкой для различного рода манипуляций: политических, социальных, религиозных и пр. Сегодня все то, что происходит в стране и в мире находит отклик в медиа пространстве и влияет на социально-психологический климат мирового сообщества. Прозелитизм, призывы в социальных сетях и на разных медиаресурсах также стали новой реальностью. Так, некоторые деструктивные организации используя интернет-пространство вербуют новых адептов. С этой целью, был подготовлен широкий спектр контента для разных целевых групп. В этой связи возникла необходимость создания контр-действий против подобной дестабилизации. Многие страны, в том числе и Казахстан, стали разрабатывать планы по блокировке неправомерного контента. Обеспечение цифровой безопасности в интернет-пространстве стало одним из ключевых направлений государственной безопасности. В этой связи, в настоящей статье будут рассмотрены аспекты профилактики, предотвращения и пресечения неправомерных действий в цифровом пространстве Казахстана на примере тенгрианских сообществ. Ключевые слова: Тенгри онлайн, профилактика в сети, предупреждение радикализма, профилактика тенгрианских сообществ, радикальное тенгрианство Жаңа технологиялардың дамуы күллі әлемге ауқымды өзгерістер әкелді. Цифрландырудың өндірістік үдерістермен бірге адамның күнделікті болмысына де ықпалы зор. Қазіргі заманның цифрлық ландшафты қармаған пайдаланушылар қатары да күн өткен сайын арта түсуде. Осы үдерістердің нәтижесінде адамдар әлемдік мәліметтер базасына қол жеткізіп, онлайн форматта оқуға, жер-жаһанның түкпір-түкпіріндегі адамдармен қарым-қатынас орнату мүмкіндігіне ие болды. Осылайша жаһандану шын мәнінде бүкіл адамзатты қамтыды. Алайда, оң шындықпен бірге келеңсіз фактілерді де алға тартатын орта...

20 June 2025 in Eurasian Journal of Religious studies
Verified
Journal Article
Open access
EОE. Оңғар
E. Оңғар
АТА. Темірбаева
А. Темірбаева
TTTalgat Temirbayev
Talgat Temirbayev
AРA. Рыскиева
A. Рыскиева
EОE. Онгар
E. Онгар
ATAygerim Temirbayeva
Aygerim Temirbayeva
Бұл мақалада Қазақстандағы исламдық білім беру үдерісінде жасанды интеллекті (ары қарай – ЖИ) қолдану қарастырады. Зерттеу келешегін талдауға және мұндай пайдаланудың проблемалық аспектілерін анықтауға бағытталған. Зерттеудің мақсаты – исламдық білім беру үдерісіне ЖИ енгізу мүмкіндіктерін зерттеу және білікті исламтанушыларды даярлаудағы қауіп-қатерлер мен этикалық аспектілерді бағалау. Мақаланың әдістемесі исламтану мамандығының студенттері арасында фокус-топтық зерттеуге, сондай-ақ Қазақстандағы жоғары оқу орындарының бірінің оқытушыларымен сұхбатқа негізделген. Сонымен қатар, аталған тақырып бойынша Google Scholar ғылыми-метрикалық деректер базасынан, және қазақстандық ғалымдардың мақалаларына контент-талдау жүргізілді. Бұл зерттеу нәтижелерінің ғылыми және практикалық маңызы бар, өйткені олар ЖИ-ны исламдық білім беру үдерісіне тиімдірек енгізуге, қазақстандық академиялық стандарттарға сәйкес оқыту әдістерін жетілдіруге және дәстүрлі ислам құндылықтарын сақтауға ықпал етеді. Зерттеу көрсеткендей, қазіргі кезде ЖИ-ке негізделген түрлі қосымшаларды көптеген мамандықтардың студенттері, соның ішінде исламтану мамандығының студенттері белсенді қолданады. Осыған байланысты, мұндай пайдалануды олар үшін қауіпсіз ету, сұрақтарды дұрыс қоюды, қателерді анықтауды үйрету маңызды. Осы шаралардың барлығы жоғары білікті кадрларды даярлауға ықпал ететін болады. Түйін сөздер: Ислам, исламдық білім беру, жасанды интеллект, ChatGPT, ЖИ сын-қатерлері мен келешегі

6 July 2026 in Religions
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
ATAigerim Temirbayeva
Aigerim Temirbayeva
TTTalgat Temirbayev
Talgat Temirbayev
MSMurat Smagulov
Murat Smagulov
MBMadina Bektenova
Madina Bektenova
Bauyrzhan BotakarayevBauyrzhan Botakarayev
Bauyrzhan Botakarayev
Sufism is one of the cultural, religious, and social bases of the Turkic culture that has existed for centuries until the modern day. The religious renaissance after forced secularization that followed the independence of Central Asian states was accompanied by the revival of cultural and religious practices. The Sufi leaders of Kazakhstan are also active actors of religious life in the country. This article examines modern Sufi groups of Kazakhstan and social portraits of their leaders through the prism of the continuation of the Yassawi’s tradition, teachings and practices. Materials of article are based on field research in Kazakhstan and Turkey (in-depth interviews with leaders and followers of Sufi groups) and participant observation in the Sufi communities of Kazakhstan. This study’s results showed that modern Sufi communities continue Yassawi’s teachings, employing his rhetoric and the dhikr practices of this school in different ways. However, there are not always legitimate grounds for this. For the first time, it is reported that verified field data results point to a current legitimate sheikh of the Kh.A. Yassawi tradition. Previously, scholars believed that the Yassawi Sufi school had fulfilled its historical mission in the region.

30 September 2025 in Jete – Jоurnal of Philosophy, Religious аnd Cultural Studies
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
НУНұр-Мүбарак Египет Ислам Мәдениеті Университеті
Нұр-Мүбарак Египет Ислам Мәдениеті Университеті
АТАйгерім Темірбаева
Айгерім Темірбаева
TTTalgat Temirbayev
Talgat Temirbayev
Мақала қазіргі қазақстандық қоғамдағы агностицизм құбылысын оның әлеуметтік-мәдени ерекшеліктеріне баса назар аудара отырып зерттеуге арналған. Жұмыстың теориялық бөлігі атеизм мен діни сенімнен ерекшеленетін дүниетанымдық ұстаным ретінде агностицизмнің тарихи бастаулары мен философиялық негіздерін қамтиды. Трансцендент туралы білімнің өзін-өзі сәйкестендіру, діни немқұрайлылық және гносеологиялық шекаралары мәселелеріне ерекше назар аударылады. Сондай-ақ, мақала қазіргі Қазақстандағы агностицизмді діни-философиялық тұрғыдан қарастырады. Авторлар еліміздегі, дәлірек айтсақ, Алматы қаласындағы агностикалық көзқарастардың пайда болуын, олардың посткеңестік кезеңдегі дамуы мен қазіргі заманғы қабылдауын талдайды. Агностицизм діни плюрализм мен жаһандану жағдайында қалыптасқан дүниетаным ретінде ұсынылған. Зерттеу нарративтерді, сұхбаттарды және діни-философиялық мәтіндерді талдауды қамтиды. Бұл құбылыс әсіресе кең тараған жастарға ерекше көңіл бөлінеді. Агностицизм сенімнен бас тарту емес, мағынаны және өзін-өзі анықтауды жеке іздеудің бір түрі екендігі көрсетілген. Жұмыста діни бірегейлік, діни сенім бостандығы және рухани құндылықтарды өзгерту мәселелері қозғалады. Талдаудың сапалық әдістері қолданылады. Алынған нәтижелер философтар, теологтар және әлеуметтанушылар үшін пайдалы болуы мүмкін. Зерттеу сонымен қатар Қазақстандағы діни философия саласындағы алдағы жұмыстардың болашағын ашады.

1 January 2024 in Journal of Philosophy, Culture and Political Science
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
ATA. Temirbayeva
A. Temirbayeva
TTTalgat Temirbayev
Talgat Temirbayev
ARA. Ryskiyeva
A. Ryskiyeva
KKK. Kaliyev
K. Kaliyev
AAA. Akgul
A. Akgul
Light is a symbol of deep meaning in many philosophical traditions and cultures. Often the sacred is associated with light, and the worldly and profane with darkness. Light was not always easily acces-sible, and therefore sometimes had mystical significance for different societies. Later it began to be used as a symbol. In human nature, such a concept has historically been entrenched as an archetype. During primitive society, leaders, priests and warriors were associated with the Sun, the divine light. They could also differ in clothing or color on the face and body, clothing. Color has symbolic meaning for various cultures and peoples. Currently, some nations and religions have their own color tradition. Color asso-ciations are important in everyday life.The philosophy of Sufism also has a concept of light, darkness and color symbolism. In the works of Sufi philosophers one can find interpretations of various colors. In the tariqa of Kubrawiya there is a whole system of color sequence of the spiritual path. In addition, followers of tariqas can be distin-guished by the shape and color scheme of everyday and ritual clothing.This article will examine the symbol of light in various religious traditions and philosophies, includ-ing the practice of light photisms of the Kubraviya tariqat.