T.A. Nalibayeva

T.A. Nalibayeva

Auto-generated profile, based on publicly available information

T.A. Nalibayeva


Research Focus & Metrics

Academic Career Length

5Years (2022-Present)

(Calculated once Scilit publication data is synced: current year − year of first publication + 1)

Representative Publications

View All Publications
1 January 2022 in Bulletin of the Korkyt Ata Kyzylorda University
Verified
Journal Article
Closed access
ATA.M. Toktamysov
A.M. Toktamysov
LLLlp
Llp
GBG.Z. Baimbetova
G.Z. Baimbetova
TNT.A. Nalibayeva
T.A. Nalibayeva
KZKazakh Scientific Research Institute of Rice Growing named after Zhakhaeva"
Kazakh Scientific Research Institute of Rice Growing named after Zhakhaeva"
RKRepublic Of Kazakhstan Kyzylorda
Republic Of Kazakhstan Kyzylorda
Қызылорда облысында жаздық бидай негізінен суармалы жерлерде өсіріледі. Бидайды күріш ауыспалы егісіне енгізіп, мелиоративті танаптарда өсіру бұл дақылдың өсіру технологиясын жетілдіруді, әсіресе биологиялық тыңайтқыштар мен минералды тыңайтқыштарды бірге қолдану жүйесін және суару режимін оптимизациялауды қажет етеді. Жаздық бидайды агротехникалық рөлі де үлкен, өйткені ауыспалы егістегі суармалы жерлер тиімділігін арттырады, суды үнемдейді, жалпы дән өнімі артады. Жаздық бидайдың өнімділігі көптеген факторларға, соның ішінде табиғи экологиялық және техногендік (антропогендік) факторларға байланысты. Аймақтағы табиғи экологиялық факторлар (жарық және температура режимдері, жауын-шашын мөлшері, оның маусымдық және әр жылдары бойынша өзгеруін т.б.) адамзат әрекеті арқылы реттелінбейді, оған бидай дақылы, оның сорттары бейімделуі керек. Арал өңіріндегі экологиялық жағдайдың өзгеруіне байланысты топырақтың тұздануы күшейе түсуде, сыртқы қолайсыз әсерлерден топырақ құнарлылығы төмендеп, оның физикалық-химиялық қасиеттері нашарлай түсуде. Инженерлі дайындалған суармалы жерлерде топырақтағы тұзданған топырақтар саны мен көлемі жылдан-жылға артып келеді. Ауыл шаруашылығы дақылдарын өте тұзданып сортаңданған топырақта өсірілгенде себілген тұқымның шығымдылығы төмендейді, өсіп шыққан өскіннің төзімділігі нашарлап, өнімділігі азаяды, фотосинтездеуші мүшелерінің мысалы, жапырақ көлемі кішірейіп, дән өнімі төмендейді, егістіктегі өсімдіктердің әртүрлі аурулармен ауыруы артады

1 January 2022 in Bulletin of the Korkyt Ata Kyzylorda University
Verified
Journal Article
Closed access
ZZZhanar Zhumadilova
Zhanar Zhumadilova
ATA.M. Toktamysov
A.M. Toktamysov
GBG.Z. Baimbetova
G.Z. Baimbetova
TNT.A. Nalibayeva
T.A. Nalibayeva
Виды кормовых трав произрастающих в Казахстане – житняк и суданская трава. Житняк отличается способностью произрастать в засушливых регионах. Его особенностью является глубокая корневая система. Благодаря этим корням они растут в регионах с суровыми зимами и очень малым количеством осадков, а корни и растительные остатки обогащают почву органическими веществами.В связи с этим с целью изучения приемов ресурсосберегающей технологии и восстановление деградированных пастбищ для дальнейшего мелко-деляночного опыта были взяты сорт сорт люцерны «Туркестан 15», сорт суданской травы «Айлана 2017», сорт житняка «Карабалыкский 202» и биологические препараты «Плантобактерин» и «Тумат». По результатам фенологических наблюдений продолжительность межфазных периодов у злаковых трав с применением биопрепарата «Тумат» составляло 62-78 дней, а с прменением «Плантобактерин» 59-77 дней. В период бутонизации высота растений варианта, обработанного Туматом и Плантобактерином, составила 63,1-63,9 см, т.е. на 6,8-7,6 см выше контроля. Наибольшие урожайности отмечено в вариантах с применением биоудобрением «Плантобактерин» у люцерны 128/33,3 ц/га; суданской травы 200,7/48,6 ц/га и житняка 85,4/26,3 ц/га зеленой массы и сено. Применяемый биоудобрения «Плантобактерин» оказал существенное влияние на продуктивные показатели растений. Максимальный сбор кормовых единиц и переваримого протеина в 1 кг сухой массы составил у люцерны 0,70/11,8, что выше контроле на 0,13/1,187. При этом выход обменной энергии с гектара составил 10,4 ГДж/га.