Laparoskopowe operacje jamy brzusznej stanowią obecnie standard postępowania w wielu jednostkach chorobowych, zwłaszcza w chirurgii kolorektalnej, ginekologicznej, bariatrycznej i ogólnej. Mimo ograniczenia urazu operacyjnego, technika małoinwazyjna nie eliminuje pooperacyjnych zaburzeń oddechowych, bólu, przejściowego obniżenia funkcjonalnej tolerancji aktywności ani ryzyka opóźnionej rekonwalescencji funkcjonalnej. Operacje tego typu mają szczególne znaczenie u pacjentów z obniżoną rezerwą czynnościową, otyłością, chorobami układu oddechowego lub krążenia oraz innymi obciążeniami współistniejącymi. Celem pracy było przedstawienie modelu współpracy chirurga i fizjoterapeuty w laparoskopowych operacjach jamy brzusznej, zgodnego z założeniami kompleksowej opieki okołooperacyjnej (Enhanced Recovery After Surgery, ERAS), z uwzględnieniem przygotowania przedoperacyjnego, prehabilitacji, wczesnej mobilizacji, etapów hospitalizacji oraz kontynuacji postępowania po wypisie. Praca ma charakter przeglądu narracyjnego z elementami modelu koncepcyjnego. Opracowanie oparto na analizie aktualnych wytycznych ERAS oraz wybranych publikacji dotyczących pooperacyjnych powikłań płucnych, prehabilitacji, fizjoterapii okołooperacyjnej, edukacji pacjenta i wczesnej mobilizacji po operacjach jamy brzusznej. Celem nie była systematyczna ocena wszystkich interwencji rehabilitacyjnych, lecz uporządkowanie danych o największym znaczeniu praktycznym dla współpracy zespołu chirurgiczno-fizjoterapeutycznego. Zaproponowany model zakłada włączenie fizjoterapeuty na etapie przygotowania przedoperacyjnego, fizjoterapeutyczną ocenę profilu funkcjonalnego chorego, rozpoznanie ograniczeń mobilności i funkcjonalnej tolerancji aktywności istotnych dla planowania fizjoterapii, zgłaszanie zespołowi przesłanek do rozważenia prehabilitacji oraz planowanie pooperacyjnej progresji aktywności. W okresie pooperacyjnym model obejmuje codzienną koordynację działań fizjoterapeuty z zespołem terapeutycznym, ocenę gotowości funkcjonalnej do mobilizacji oraz monitorowanie tolerancji pionizacji i chodu, wzorca oddechowego i skuteczności kaszlu, a także przygotowanie chorego do bezpiecznego wypisu i dalszej rehabilitacji. Monitorowanie wybranych parametrów bezpieczeństwa odbywa się wyłącznie w związku z interwencją fizjoterapeutyczną i nie zastępuje lekarskiej ani pielęgniarskiej oceny stanu klinicznego. Szczególną uwagę zwrócono na funkcję przepony, kontrolę wzorca oddechowego i ruchowego oraz potrzebę zachowania ostrożności metodologicznej w odniesieniu do interwencji ukierunkowanych na bliznę pooperacyjną, tkanki miękkie i ścianę brzucha. Wnioski z przeprowadzonej analizy wskazują, że zintegrowana współpraca chirurga i fizjoterapeuty może stanowić użyteczne narzędzie organizacyjne i kliniczne, sprzyjające wdrażaniu lokalnych procedur zgodnych z ERAS, poprawie komunikacji zespołowej oraz bardziej konsekwentnemu ukierunkowaniu opieki na cele funkcjonalne pacjenta. Proponowany model należy jednak traktować jako rozwiązanie koncepcyjne, którego pełna wartość kliniczna wymaga dalszej weryfikacji empirycznej w badaniach prowadzonych według porównywalnych protokołów.