The abandonment of conventional sources in favor of energy from renewable energy sources (RES) has a global dimension, and the dynamic increase in the share of energy from photovoltaic systems in the energy mix of many countries results from the possibility of obtaining it both on a small scale (micro-installations) and as part of economic investments (photovoltaic power plants). The study aimed to assess the economic efficiency of 22 photovoltaic farms located in northeastern Poland. The research covered 5 solar power plants with a capacity of up to 799 kWp (I), 13 between 800 and 1100 kWp (II), and 4 installations of 1.98 MWp (III). The evaluation was based on net present value (NPV), internal rate of return (IRR), payback period (PP), profitability index (PI), accounting rate of return (ARR). Additionally, a sensitivity analysis was carried out regarding the value of economic indicators. The analysis shows that all studied PV farms are economically justified investments (NPV > 0) regardless of the adopted scenario. Solar power plants of the largest analyzed capacity (group III) resulted in being the most profitable ones, but no linear relationship between the level of productivity and profitability was established. Due to the large variation in terrain shape in northeastern Poland, landscape value and social benefits, which are difficult to assess, the support system for investments regarding the construction of photovoltaic power plants proved to be the most effective in group I.

The idea of “good quality of life” cities was introduced to Poland in 2006, when the Polish National Cittaslow City Network was founded i.a. by Lidzbark Warmiński. In the context of popularizing the idea—slow-style of life—it was decided to undertake research aimed at identifying the influence of the Cittaslow concept on the initiation of actions that have a positive impact on local sustainable development. Referring to the main objective of the study, the hypothesis was accepted stating that membership in the Cittaslow network has a positive impact on the local development of the city, as it is a source of new projects undertaken by the authorities that improve the quality of life of the inhabitants and at the same time are implemented with the participation of local communities. The hypothesis was verified in a survey conducted in 2017 and 2019 among the residents of the city of Lidzbark Warmiński, using a questionnaire. As the research shows and the research of other authors confirms, the quality of life in cities belonging to the Cittaslow network has significantly improved over the last few years. Residents also assessed the degree of satisfaction of their needs and the level of development of the local city against other cities in the region. Obtaining the opinion of residents regarding the Cittaslow network as a direction of local sustainable development, as well as assessing its impact on the quality of life of the urban community turned out to be important from the perspective of further analysis. This issue is important because the idea of the international association Cittaslow is to promote the potential of smaller towns as an alternative to living in big cities, the rush and progressive globalization. Cities in the network are committed to sustainable development by shaping a conscious urban policy, the right relationship between economic growth, the environment and improving the quality of life of residents.

In Poland, the development of renewable energy primarily focuses on solar energy, especially through household prosumer installations. One emerging solution for promoting distributed renewable energy is energy cooperatives. The main aim of the research was to identify the legal and socioeconomic factors influencing the formation and growth of energy cooperatives in Poland and to provide recommendations for their development. The research, conducted in 2024, covered 47 energy cooperatives. The data gathered included information from the National Court Register (KRS), the National Support Centre for Agriculture (KOWR), and qualitative research through in-depth individual interviews using the CATI technique (computer-assisted telephone interview). The findings highlight the need to streamline legal regulations concerning energy cooperatives, particularly the dual registration system (KRS and KOWR), which delays operational start-up. They also suggest reviewing restrictions on the area and power capacity for renewable energy distribution. Proper training for cooperative managers and network operator staff is essential. Given the early stage of Poland’s energy cooperative development, ongoing monitoring is necessary. Further research will aid in creating effective tools to foster the growth of distributed renewable energy, especially through energy cooperatives.

The study analyzed the structure of water shortages in plant crops and the available groundwater resources that can be used to satisfy these needs. The research was carried out in Braniewo poviat, which can be considered representative of the conditions of Central and Eastern Europe. A clear upward trend in the temperature value was observed, which influenced the changes in the duration of thermal seasons and agricultural periods. It also increases the intensity of the evapotranspiration process, which results in the reduction of water resources. The presence of significant water shortages, especially in the cultivation of root crops, such as, for example, late potato or sugar beet, justifies the need to irrigate these plants. Due to unevenly distributed surface water resources, groundwater is used as a source of irrigation. It was found that in the case of many crops, the areas with the greatest water shortages were those with average or high abundance in available groundwater. When indicating the possibility of abstracting large amounts of groundwater for use in plant production in Braniewo poviat, one should consider the fact that, in the long term, their exploitation may cause negative environmental effects.

This study identified changes in the number and growth rates of micro-enterprises in the rural areas of individual districts in the Warmińsko-Mazurskie Voivodship in the years 2010-2017. An analysis of secondary GUS data was conducted as part of the study. The Warmińsko-Mazurskie Voivodship data was compared to the nation-wide data. The micro-entrepreneurship index and absolute increases were used in the study, which revealed an increase in the number of micro-enterprises over the period under analysis in all districts of the Warmińsko-Mazurskie Voivodship. However, the non-agricultural micro-entrepreneurship index in the region was lower in all of the years under study than the average in Poland. No increased concentration of micro-enterprises was found in the districts neighbouring the largest cities in the voivodship, except in the district of Olsztyn, where the largest absolute increase in the micro-entrepreneurship index was noted in the successive years covered by the analysis.

Rozwój gospodarstw rolnych wymaga m.in. sprawnej adaptacji do zmieniających się regulacji wprowadzanych m.in. przez Unię Europejską. Plan Strategiczny dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 obejmuje m.in. wprowadzenie Zielonego Ładu. Założenia tego dokumentu mogą mieć konsekwencje dla potencjału wytwórczego gospodarstw, ich działań inwestycyjnych, innowacyjności, biogospodarki, organizacji łańcuchów sprzedaży itp. Określenie możliwości i warunków rozwoju gospodarstw rolnych w przedstawionym kontekście może stanowić podstawę optymalizacji ich działań w praktyce oraz przygotowania odpowiedniego wparcia ich aktywności ze strony instytucji mających wpływ na politykę rolną w skali kraju i poszczególnych jego regionów (o różnej specyfice gospodarki rolnej). Celem badań było określenie warunków rozwoju gospodarstw rolnych regionu Warmii i Mazur w kontekście Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027. Realizacja celu głównego wiązała się z realizacją następujących celów szczegółowych: identyfikacja znaczenia Planu Strategicznego Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 w rozwoju gospodarstw rolnych, diagnoza stanu gospodarstw rolnych, potencjału pracy oraz produkcji rolniczej w regionie Warmii i Mazur w kontekście możliwości adaptacji do zmieniających się uwarunkowań gospodarowania, określenie stanu i perspektyw działań gospodarstw rolnych funkcjonujących w oparciu o różne systemy produkcji (konwencjonalne i ekologiczne) ukierunkowanych na rozwój i sprawną adaptację do zmieniających się uwarunkowań rozwoju, diagnoza skali, rodzaju i determinant inwestycji podejmowanych w gospodarstwach Warmii i Mazur, określenie znaczenia innowacji i rolnictwa precyzyjnego jako czynników rozwoju gospodarstw konwencjonalnych i ekologicznych. Podmiotem przeprowadzonych badań była celowo dobrana grupa gospodarstw rolniczych zlokalizowanych na obszarze Warmii i Mazur. Informacje pozyskano z 433 gospodarstw, w tym z 275 prowadzących produkcję konwencjonalną i z 158 prowadzących produkcję ekologiczną. Rozwój rolnictwa będzie w znacznym stopniu warunkowany zmianami projektowanymi w skali pojedynczych gospodarstw. Przeprowadzone badania wskazują, że zarówno gospodarstwa konwencjonalne, jak i ekologiczne prowadziły dotychczas szeroki zakres działalności gospodarczej. W większości gospodarstw dominowała produkcja rolnicza konwencjonalna, kolejne miejsca zajmowały rolnictwo precyzyjne i produkcja ekologiczna. Należy nadmienić, że badani właściciele gospodarstw konwencjonalnych nie byli zainteresowani dywersyfikacją prowadzonej działalności rolniczej. Niepokojąca może być, stwierdzona w badaniach ankietowych, tendencja gospodarstw ekologicznych do powrotu do rolnictwa konwencjonalnego lub utrzymywania dotychczasowego kierunku działalności bez jego rozszerzania. Może to wynikać z faktu, że przy aktualnej, niestabilnej sytuacji geopolitycznej, wysokiej inflacji i związanej z nią malejącej sile nabywczej pieniądza, trudno jest prognozować rozwój zachowań rynkowych konsumentów ekologicznych produktów żywnościowych. Zarówno właściciele gospodarstw konwencjonalnych, jak i ekologicznych stwierdzili, że najczęściej wdrażanymi innowacjami było zastosowanie nowych maszyn i urządzeń, nowego materiału siewnego oraz nowej wiedzy. Wyniki badań wskazują, że zarówno gospodarstwa konwencjonalne, jak i ekologiczne wykorzystują elementy rolnictwa precyzyjnego, takie jak: prowadzenie dokładnej dokumentacji, określenie warunków glebowych oraz precyzyjna uprawa gleby. Właściciele badanych gospodarstw konwencjonalnych i ekologicznych zwracali szczególną uwagę na ekonomiczne korzyści stosowania produkcji precyzyjnej. Ograniczenia implementacji rolnictwa precyzyjnego w gospodarstwach wynikają, w opinii badanych właścicieli gospodarstw, głównie z braku środków finansowych.