In this study, the relationship between economic growth and carbon emissions for the period 1968–2022 in Turkey was evaluated within the framework of the EKC (Environmental Kuznets Curve) hypothesis. In addition, the impacts of renewable energy consumption and agricultural value added on carbon emissions were analyzed using the ARDL bounds testing approach. The validity of the results was also tested using the FMOLS and DOLS methods. The findings confirmed the existence of a cointegration relationship between carbon emissions and per capita income, renewable energy consumption, and agricultural value added. Long-term analyses indicate that renewable energy consumption reduces carbon emissions, whereas growth in agricultural value added leads to an increase in emissions. In addition, it has been determined that the EKC hypothesis is valid in both the long and short terms and that increases in per capita income raise emissions up to a certain threshold and have a mitigating effect when this threshold is exceeded. The results of the short-term analysis showed that the effects of renewable energy consumption vary across periods, and that agricultural value added increases emissions in the short term. This study provides empirical evidence for Turkey by incorporating sectoral variables within the EKC framework and offers meaningful insights for policymakers regarding the environmental impacts of agricultural value added and renewable energy use in the context of a developing country. Accordingly, fiscal policy instruments such as green taxation, carbon credit trading mechanisms, and financial and agricultural subsidies should be more effectively utilized in Turkey to support structural transformation in agriculture and promote the use of clean energy, in line with the findings that suggest the need for targeted agricultural and energy policies aligned with Turkey’s SDG commitments.

Maliye politikasının en önemli amaçları arasında ekonomik büyümeyi gerçekleştirmek gelmektedir. Vergiler de bu amaca ulaşmada devletin en önemli araçları arasında yer almaktadır. Ekonomik büyümeyi sağlamada vergi kadar etkili olan bir faktör de vergi yüküdür. Vergi yükü ekonomik özneler için bir maliyet unsuru olarak kabul edilmektedir. Bu bakımdan, vergi yükünün boyutu ekonomik büyümenin seyri açısından son derece önemlidir. Çalışmamız, Türkiye’de 1980-2017 dönemi arasında vergi yükünün ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi açıklamaya yöneliktir. Çalışmamızda, Johansen eş-bütünleşme analizi ve hata düzeltme modeli (VEC) kullanılmış ve elde edilen bulgulara göre değişkenler arasında istatistiki olarak anlamlı ve pozitif yönde bir ilişkinin olduğu soncuna ulaşılmıştır.

Teknolojik gelişmelerin hız kazanması, araştırma geliştirme (Ar-Ge ) faaliyetlerini gerek firmalar ve gerekse de ülke ekonomileri açısından oldukça önemli bir hale getirmiştir. Ar-Ge yatırımları ile ekonomik büyüme arasında olumlu bir ilişkinin varlığı bilinmektedir. Bu nedenle, Ar-Ge yatırımları hem kamu kesimi hem de özel kesim tarafından desteklenen bir faaliyet alanı haline gelmiştir. Teknoparklar ise, teknolojinin gelişiminde oldukça önemli bir konuma sahiptir. Teknoparklar, üniversiteler, teknoloji enstitüleri gibi akademik kuruluşlarca desteklenen bir yapılanmayı ifade etmektedir. Teknoparklar, yeni üretim teknolojilerinin gelişmesinde ve dolayısıyla da üretim düzeyinin artmasında oldukça önemlidir. Bu nedenle, kamu kesimi tarafından vergisel teşvik yoluyla desteklenmektedir.

Bu çalışma, Hitit Üniversitesinin farklı birimlerinde eğitim gören öğrencilerin, mezun olduktan bir yıl ve üç yıl sonra iş bulamamaları halinde yaşayacakları kaygı durumlarının tespit edilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Öğrencilerin, cinsiyet, gelir düzeyi, iş deneyimi ve iş bulma ümidi ile kaygı düzeyleri arasında bir ilişki olup olmadığı belirlenmeye çalışılmıştır. Bu araştırmanın örneklemini, üniversitenin farklı fakülte ve meslek yüksekokullarından 450 öğrenci oluşturmaktadır. Verilerin analizinde frekans analizi, faktör analizi, ki-kare analizi, farklılık analizi ve korelasyon analizi kullanılmıştır. Analiz sonucunda demografik faktörlerin kaygı düzeyini etkilediği ve işsiz kalınan sürenin artmasıyla kaygı düzeyleri arasında istatistiki olarak anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir.

Sanayi Devrimi’nin yarattığı endüstrileşmiş toplumlarda artan tüketim talebine bağlı olarak yaşanan üretim artışı ile üretim ve tüketim kalıplarındaki değişiklikler, doğal kaynakların bilinçsiz bir şekilde kullanılmasına neden olmuş; çevre sorunlarının hızla artışını da beraberinde getirmiştir. Özellikle gelişmekte olan ülkelerin gelişmiş ülkeleri yakalama isteği, çevresel hassasiyetin geri planda kalmasına sebep olabilmektedir. Türkiye’de özellikle 1980’lerden sonra yaşanan ticari serbestleşme, dış ticaretin ve hızlı kalkınma anlayışının önem kazanmasına yol açmıştır. Çevre kirliliğinin oluşumunda birçok faktör rol oynamakla birlikte sanayileşme ve kentleşmenin birlikte yaşandığı bu süreç, çevresel sorunların artmasının önemli bir nedeni olarak ele alınmaktadır. Bu açıdan çalışmada Türkiye’de 1960-2018 dönemi arası reel hasıla, dış açıklık oranı ve kentleşme düzeyi değişkenlerinin CO2 emisyon hacmi üzerindeki etkilerinin incelenmesi amaçlanmış ve ARDL (Autoregressive-Distributed Lag) sınır testi yöntemi kullanılmıştır. Yapılan analiz sonucunda değişkenler arasında eşbütünleşme ilişkisi belirlendikten sonra bağımsız değişkenlere ait uzun dönem katsayıları hesaplanmıştır. Hesaplanan uzun dönem katsayılarına göre çalışmada kullanılan bağımsız değişkenlerin çevre kirliğini artırdığı sonucuna ulaşılmıştır.

Alkollü içecekler üzerinden alınan vergilerin neden olduğu fiyat artışlarının tüketimi ve dolayısıyla neden olduğu dışsal maliyetleri azaltması beklenmektedir. Çalışmamızda Türkiye’de alkolü ürünler üzerinden alınan Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) ile alkollü ürünlerin tüketim miktarı arasındaki ilişki kısa ve uzun dönem nedensellik testleri (Granger ve Toda-Yamamato) ve doğrusal regresyon analizi tekniği kullanılarak açıklanmaya çalışılmıştır. Elde edilen bulgular ışığında, alkollü içecekler üzerinden alınan ÖTV ile alkollü içeceklerin tüketim miktarları arasında kısa ve uzun dönemde tek yönlü bir nedensellik tespit edilirken; regresyon analizinde alkollü ürünlerin tüketim miktarı ile alkollü ürünler üzerinden alınan vergiler arasındaki ters yönlü ilişkinin varlığını belirten literatürü destekler sonuç elde edilmiştir.