Bahar Yalçın Çeliktaş

Dr. Bahar Yalçın Çeliktaş

orcid

Research Focus & Metrics

Academic Career Length

5Years (2022-Present)

(Calculated once Scilit publication data is synced: current year − year of first publication + 1)

Representative Publications

View All Publications
25 August 2022 in Fenerbahçe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi
Verified
Journal Article
Open access
BÇBahar Yalçın Çeliktaş
Bahar Yalçın Çeliktaş
ŞÖŞebnem Özgen Özkaya
Şebnem Özgen Özkaya
Hindistan cevizi yağı tropikal ülkelerde binlerce yıldır kullanılan, Cocos nucifera adlı ağaçtan elde edilen yenilebilir bir yağdır. Saf hindistan cevizi yağı, hindistan cevizinin taze, olgun çekirdeğinden, mekanik veya doğal yollarla, ısı kullanılarak veya kullanılmadan kimyasal rafinasyon işlemi yapılmadan elde edilir. Hindistan cevizi yağı esas olarak 6-12 karbon atomundan oluşan orta zincirli yağ asitlerinden (MCT) oluşur. Hindistan cevizi yağının ağırlık kaybı üzerindeki etkilerinin termogenezi ve doygunluk yanıtını artırmasından kaynaklı olduğu bildirilmektedir. Sızma hindistan cevizi yağının kan lipidleri ve LDL oksidasyonu üzerindeki potansiyel yararlı etkilerinin ise, içerdiği biyoaktif polifenol bileşenlerden kaynaklandığı düşünülmektedir. Bu derleme, son yıllarda sağlık faydaları ile ön plana çıkan hindistan cevizi yağının ağırlık kaybı ve kan lipidleri üzerindeki etkilerine güncel bir bakış sunmaktadır.

31 December 2024 in Journal of Kocaeli Health and Technology University
Verified
Journal Article
Open access
BÇBahar Yalçın Çeliktaş
Bahar Yalçın Çeliktaş
MÇMelike Nur Çelikayar
Melike Nur Çelikayar
SDSinem Güler Daştan
Sinem Güler Daştan
Diyabet, karbonhidrat, protein ve yağ metabolizmasında bozukluklara yol açan, sürekli takip ve tedavi gerektiren ciddi bir kronik hastalıktır. Bu hastalığın ortaya çıkmasında, önlenmesinde ve tedavisinde beslenme alışkanlıklarının kritik bir rol oynadığı sıkça vurgulanmaktadır. Özellikle işlenmiş gıdaların tüketimi, obezite, kardiyovasküler hastalıklar ve hipertansiyon gibi çeşitli kronik hastalıklarla ilişkilendirilmekte ve bu durum sağlık uzmanları arasında önemli bir endişe kaynağı oluşturmaktadır. Ultra işlenmiş gıdaların tip 2 diyabet riskiyle ilişkili olduğuna dair bazı potansiyel mekanizmalar bulunmaktadır. Bu mekanizmalar arasında, bu gıdaların düşük beslenme kalitesine sahip olmaları, yüksek glisemik tepkiye yol açmaları ve ambalaj malzemelerinde bulunan kimyasal bileşiklerin olumsuz etkileri sayılabilir. Ayrıca, obezite ile ultra işlenmiş gıda tüketimi arasında pozitif bir ilişki tespit edilmiştir. Ultra işlenmiş gıdaların yüksek enerji alımına ve dolayısıyla kilo artışına katkıda bulunabileceği belirlenmiştir. Obezite, diyabet gelişiminde önemli bir risk faktörü olduğundan, işlenmiş gıdaların tüketiminin bu hastalığın yaygınlaşmasında rol oynayabileceği düşünülmektedir. Bu derleme, işlenmiş gıdaların diyabet üzerindeki etkilerini özetlemekte ve bu konuda farkındalık yaratmayı amaçlamaktadır. Sağlıklı beslenme alışkanlıklarının benimsenmesi, diyabetin önlenmesi ve yönetiminde önemli bir adım olarak değerlendirilmektedir. İşlenmiş gıdaların yerine, taze ve doğal besinlerin tüketilmesi, diyabet riskini azaltmada etkili olabilir. Bu bağlamda, beslenme eğitimine ve bilinçlendirme çalışmalarına daha fazla önem verilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.

19 October 2026 in Nutrients
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
ÖAÖykü Altınok
Öykü Altınok
SSSezen Sevdin
Sezen Sevdin
NTNadide Gizem Tarakçı
Nadide Gizem Tarakçı
BÇBahar Yalçın Çeliktaş
Bahar Yalçın Çeliktaş
MDMuazzez Garipağaoğlu Denizhan
Muazzez Garipağaoğlu Denizhan
Background/Objectives: Although nutritional status is central to healthy aging, little is known about how it relates to nutrition literacy in community-dwelling older adults. We examined this association and whether it persisted after sequential adjustment for sociodemographic, health-related, and anthropometric characteristics. Methods: This cross-sectional study included 306 community-dwelling adults aged ≥65 years in Istanbul, Türkiye. Nutritional status and nutrition literacy were assessed using the Mini Nutritional Assessment–Short Form (MNA-SF) and the Evaluation Instrument of Nutrition Literacy on Adults, respectively. Sociodemographic, perceived health- and nutrition-related, and anthropometric data were collected. Group comparisons, Pearson correlations, and a three-block hierarchical multiple regression analysis were performed. Results: Overall, 4.2% of participants were malnourished and 38.9% were at risk of malnutrition; 8.5% had inadequate and 66.7% had adequate nutrition literacy. Nutrition literacy was weakly and positively correlated with waist-to-hip ratio, mid-upper arm circumference, and calf circumference. Nutrition literacy was positively associated with MNA-SF scores across all hierarchical models, and the final model explained 28.8% of the variance. Sex, employment status, perceived diet quality, calf circumference, and waist circumference were also associated with MNA-SF scores in the final model. However, after additional adjustment for age group and marital status, the association between nutrition literacy and MNA-SF scores was no longer statistically significant. Conclusions: Nutrition literacy was modestly and positively associated with nutritional status after sequential adjustment, but not after additional adjustment for age group and marital status. Given the cross-sectional design, the direction of this association cannot be established, and no inferences regarding interventions can be drawn. Longitudinal studies are needed to clarify its temporal nature and underlying mechanisms.

30 September 2026 in Journal of Nutrition and Dietetics
Verified
Journal Article
Closed access
ÖAÖykü Altınok
Öykü Altınok
BÇBahar Yalçın Çeliktaş
Bahar Yalçın Çeliktaş
SSSezen Sevdin
Sezen Sevdin
BBBENGİ ÇETİNER BİNGÜL
BENGİ ÇETİNER BİNGÜL
MGMuazzez Garipağaoğlu
Muazzez Garipağaoğlu
Aim: Despite growing interest in the relationship between social media use, dietary behaviors, and obesity-related indicators, the cognitive and perceptual factors underlying these relationships are still not sufficiently understood. This study aimed to examine the association between social media use and body mass index (BMI) and waist circumference (WC), within the framework of the sequential mediating roles of health-oriented food choice motives (HO-FCM) and self-rated diet quality (SRDQ). Subjects and Method: In this cross-sectional study, sociodemographic data and data on SRDQ, the Social Media Usage Scale, and the Food Choice Questionnaire (FCQ) were collected from 2727 adult women living in Istanbul, and anthropometric measurements were obtained. HO-FCM were derived from the health, body weight control, and natural content subscales of the FCQ. Serial mediation analyses (PROCESS Model 6) were conducted with adjustment for sociodemographic and health-related variables. Results: Among participants’ food choice motives, sensory appeal ranked highest, whereas body weight control and ethical concern ranked lowest. Social media use showed no significant direct association with BMI or WC. However, it showed a significant positive association with HO-FCM (b = 0.0078, p < 0.001) and a significant negative association with SRDQ (b = −0.0100, p < 0.001). Mediation analyses indicated a positive indirect effect through SRDQ (BMI: b = 0.0049, 95% CI [0.0024, 0.0081]; WC: b = 0.0155, 95% CI [0.0078, 0.0248]) and a significant negative serial indirect effect through HO-FCM and SRDQ (BMI: b = −0.0008, 95% CI [−0.0014, −0.0003]; WC: b = −0.0025, 95% CI [−0.0043, −0.0011]). The total indirect effects were positive and significant for both BMI (b = 0.0052, 95% CI [0.0019, 0.0090]) and WC (b = 0.0168, 95% CI [0.0071, 0.0279]). Conclusion: The findings suggest that social media use may be associated with anthropometric indicators through motivational and perceptual factors among adult women. Accordingly, longitudinal studies that address different social media platforms and content types separately and incorporate objective dietary assessments are thought to be needed.

17 September 2026 in PLOS ONE
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
BÇBahar Yalçın Çeliktaş
Bahar Yalçın Çeliktaş
MGMuazzez Garipağaoğlu
Muazzez Garipağaoğlu
ŞEŞeyda Karaman Ersoy
Şeyda Karaman Ersoy
This study evaluated the effects of four domestic cooking methods—steaming, microwaving, low-water boiling and high-water boiling—on the phenolic composition and antioxidant capacities of five dark green leafy vegetables (sorrel, stinging nettle, spinach, Swiss chard and purslane). Total phenolics, phenolic acids, flavonoids and tannins were quantified spectrophotometrically, while antioxidant capacities were assessed by DPPH, ABTS and CUPRAC assays. Cooking induced species- and method-dependent changes in phenolic profiles. Total phenolic content significantly decreased in sorrel (p = 0.005), whereas other vegetables showed stable or slightly increased values. Phenolic acids increased markedly in stinging nettle and purslane, particularly after low-water boiling (+279.3% and +275.0%) and steaming (+153.2% and +159.5%). Flavonoid levels declined mainly under high-water boiling but remained stable in purslane. Tannin-associated phenolic compounds decreased in nettle and sorrel during boiling, whereas purslane exhibited increases across several treatments. Antioxidant capacities generally decreased with high-water boiling, while steaming and microwaving preserved or enhanced DPPH and CUPRAC activity in purslane. Strong correlations were observed between total phenolic content and antioxidant assays (r = 0.853–0.956). Overall, steaming and microwaving were identified as the most effective techniques for retaining phenolic compounds and antioxidant capacity, whereas high-water boiling caused the greatest losses. These findings highlight the importance of selecting appropriate cooking methods to preserve the nutritional quality of leafy vegetables.

31 August 2024 in İstanbul Gelişim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi
Verified
Journal Article
Open access
PDF file
BÇBahar Yalçın Çeliktaş
Bahar Yalçın Çeliktaş
ŞÖŞebnem Özgen Özkaya
Şebnem Özgen Özkaya
Kronik böbrek hastalığı (KBH), böbrek fonksiyonunun ilerleyici ve geri dönüşsüz kaybıyla karakterize bir klinik sendromdur. KBH ile bağırsak mikrobiyotasındaki değişiklikler arasında karşılıklı ve karmaşık bir ilişki bulunmakla birlikte her ikisi de birbirini etkileyebilmektedir. KBH’de intestinal geçişin yavaşlaması, belirli ilaçların tekrarlayan kullanımı, diyet kısıtlamaları, amonyak ve ürenin bağırsağa sekresyonu gibi çeşitli faktörler disbiyozise neden olmaktadır. Bağırsak bariyer geçirgenliğinin artması, üremik toksin öncülerinin dolaşıma girmesini kolaylaştırabilir. Artan üremik toksin seviyeleri, hafif-orta dereceli KBH ve kronik böbrek yetmezliği olan hastalarda tüm nedenlere bağlı ölüm ve kardiyovasküler hastalık (KVH) riskini artırabilir. Prebiyotikler, yararlı bakterilerin büyümesini ve aktivitesini artıran sindirilmeyen besin bileşenleridir. Yapılan birçok çalışma, prebiyotiklerin bağırsak bakteri kompozisyonunu modüle edebileceğini ve aynı zamanda inflamasyonu, oksidatif stresi ve apoptozu azaltarak böbrek hasarı ve işlev bozukluğuna karşı koruyucu etkiler gösterebileceğini öne sürmektedir. Bu nedenle prebiyotikler, KBH olan bireyler için düşük maliyetli, sağlık açısından faydalı ve invazif olmayan bir tedavi seçeneği olarak gündeme gelmiştir. Bu derlemede, KBH'de prebiyotik kullanımının hastalığın ilerlemesi üzerindeki etkileri özetlenmiştir.